ప్రధాన మెనూను తెరువు

ధర్మవరం (అద్దంకి)

ప్రకాశం జిల్లా అద్దంకి మండలం లోని గ్రామం


ధర్మవరం ప్రకాశం జిల్లా, అద్దంకి మండలంలోని గ్రామం. ఇది మండల కేంద్రమైన అద్దంకి నుండి 11 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన ఒంగోలు నుండి 47 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 1586 ఇళ్లతో, 5842 జనాభాతో 1618 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 2930, ఆడవారి సంఖ్య 2912. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 1625 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 123. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 590763[1].పిన్ కోడ్: 523260.

ధర్మవరం
రెవిన్యూ గ్రామం
ధర్మవరం is located in Andhra Pradesh
ధర్మవరం
ధర్మవరం
అక్షాంశ రేఖాంశాలు: 15°48′36″N 79°58′30″E / 15.81°N 79.975°E / 15.81; 79.975Coordinates: 15°48′36″N 79°58′30″E / 15.81°N 79.975°E / 15.81; 79.975 Edit this at Wikidata
దేశంభారతదేశం
రాష్ట్రంఆంధ్రప్రదేశ్
జిల్లాప్రకాశం జిల్లా
మండలంఅద్దంకి మండలం Edit this on Wikidata
విస్తీర్ణం
 • మొత్తం1,618 హె. (3,998 ఎ.)
జనాభా
(2011)
 • మొత్తం5,842
 • సాంద్రత360/కి.మీ2 (940/చ. మై.)
ప్రాంతీయ ఫోన్ కోడ్+91 ( Edit this at Wikidata)
పిన్(PIN)Edit this at Wikidata

విషయ సూచిక

విద్యా సౌకర్యాలుసవరించు

గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు నాలుగు, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాలలు రెండు, ప్రభుత్వ మాధ్యమిక పాఠశాలలు రెండు ఉన్నాయి. సమీప బాలబడి అద్దంకిలో ఉంది.సమీప జూనియర్ కళాశాల వలపర్లలోను, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల అద్దంకిలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల గుంటూరులోను, మేనేజిమెంటు కళాశాల, పాలీటెక్నిక్‌లు అద్దంకిలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల అద్దంకిలోను, అనియత విద్యా కేంద్రం, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల‌లు ఒంగోలులోనూ ఉన్నాయి.

వైద్య సౌకర్యంసవరించు

ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యంసవరించు

ధర్మవరంలో ఉన్న ఒక ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రంలో డాక్టర్లు లేరు. ఇద్దరు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు. పశు వైద్యశాల, సంచార వైద్య శాల గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.

ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యంసవరించు

గ్రామంలో4 ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యాలున్నాయి. డిగ్రీ లేని డాక్టర్లు నలుగురు ఉన్నారు.

తాగు నీరుసవరించు

గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా రక్షిత మంచినీటి సరఫరా జరుగుతోంది. బావుల నీరు కూడా అందుబాటులో ఉంది. గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది.

పారిశుధ్యంసవరించు

మురుగునీరు బహిరంగ కాలువల ద్వారా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీరు బహిరంగంగా, కచ్చా కాలువల ద్వారా కూడా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీటిని నేరుగా జలవనరుల్లోకి వదులుతున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.

సమాచార, రవాణా సౌకర్యాలుసవరించు

ధర్మవరంలో సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం ఉంది. పోస్టాఫీసు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.

గ్రామానికి సమీప ప్రాంతాల నుండి ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సులు తిరుగుతున్నాయి. సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం కూడా ఉంది. వ్యవసాయం కొరకు వాడేందుకు గ్రామంలో ట్రాక్టర్లున్నాయి. ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం, రైల్వే స్టేషన్ మొదలైనవి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతోంది. జాతీయ రహదారి, ప్రధాన జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. రాష్ట్ర రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు, మట్టిరోడ్లూ ఉన్నాయి.

మార్కెటింగు, బ్యాంకింగుసవరించు

గ్రామంలో వ్యవసాయ పరపతి సంఘం ఉంది. గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం ఉన్నాయి. ఏటీఎమ్, వాణిజ్య బ్యాంకు, సహకార బ్యాంకు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. రోజువారీ మార్కెట్, వారం వారం సంత, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.

ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలుసవరించు

గ్రామంలో సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో ఆటల మైదానం ఉంది. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. అసెంబ్లీ పోలింగ్ స్టేషన్, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి. సినిమా హాలు గ్రామం నుండి 5 కి.మీ.లోపు దూరంలో ఉంది. గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.

విద్యుత్తుసవరించు

గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 7 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 18 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.

భూమి వినియోగంసవరించు

ధర్మవరంలో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:

  • వ్యవసాయేతర వినియోగంలో ఉన్న భూమి: 169 హెక్టార్లు
  • వ్యవసాయం సాగని, బంజరు భూమి: 79 హెక్టార్లు
  • శాశ్వత పచ్చిక ప్రాంతాలు, ఇతర మేత భూమి: 36 హెక్టార్లు
  • వ్యవసాయం చేయదగ్గ బంజరు భూమి: 40 హెక్టార్లు
  • సాగులో లేని భూముల్లో బీడు భూములు కానివి: 23 హెక్టార్లు
  • బంజరు భూమి: 351 హెక్టార్లు
  • నికరంగా విత్తిన భూమి: 916 హెక్టార్లు
  • నీటి సౌకర్యం లేని భూమి: 738 హెక్టార్లు
  • వివిధ వనరుల నుండి సాగునీరు లభిస్తున్న భూమి: 553 హెక్టార్లు

నీటిపారుదల సౌకర్యాలుసవరించు

ధర్మవరంలో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.

  • కాలువలు: 526 హెక్టార్లు
  • బావులు/బోరు బావులు: 27 హెక్టార్లు

ఉత్పత్తిసవరించు

ధర్మవరంలో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.

ప్రధాన పంటలుసవరించు

వరి

పారిశ్రామిక ఉత్పత్తులుసవరించు

  • కంకర

గ్రామ చరిత్రసవరించు

  1. ప్రకాశం జిల్లా అద్దంకి - మార్టూరు మండలాల సరిహద్దు ప్రాంతమైన ధర్మవరం-జంగమహేశ్వరపురం కొండ ప్రాంతంలో, 2014, జూలై-16 నాడు, ప్రాచీన సమాధులు, మానవ అస్థిపంజరపు అవశేషాలు బయల్పడినవి. ధర్మవరానికి చెందిన రైతు శ్రీ పచ్చవ భాస్కరరావు, పొక్లెయినుతో మట్టి త్రవ్వకాలు జరుపుచుండగా, ఇవి వెలుగు చూసినవి. ఒకే ప్రాంతంలో పదివరకు సమాధులున్నవి. ఈ సమాధులు క్రీ.పూ. ఐదవ శతాబ్దానికి చెందినవిగా చారిత్రిక ఆధారాలున్నవని పురాతత్వ శాస్త్రఙుల అభిప్రాయం. ఈ సమాధులు, అప్పట్లో ఈ ప్రాంతంలో నివసించే గిరిజన తెగలకు చెందినవి అయి ఉండవచ్చని భావించుచున్నారు. [4]
  2. ధర్మవరం గ్రామంలోని 500 అడుగుల ఎత్తు, ఏడుకొండ శిల ప్రాంతంలో, క్రీ.శ. 2వ శతాబ్దం నాటి జైన స్థావరాలను, 2014, జూలై-20న, చారిత్రిక పరిశోధకులు కనుగొన్నారు.అక్కడ చుట్టూ పెద్ద రాళ్ళతో, 20 అడుగుల వ్యాసంతో నిర్మించిన స్థూపాకారపు నిర్మాణం, దాని పైభాగంలో ప్రదక్షిణాపద నిర్మాణం, దీనికి సమీపంలో దిగువ రాళ్ళతో, లోపలిభాగంలో ఇటుకలతో చేసిన నిర్మాణాలు కనబడినవి. వీటితోపాటు, ఆ నిర్మాణాలను చేరుకోవడానికి నిర్మించిన పొడవైన రాళ్ళరహదారి, వాటికి మరికొద్ది దూరంలో, 12 అడుగుల పొడవు, 10 అడుగుల వెడల్పుతో నిర్మించిన ఎనిమిది స్థావరాలకు సంబంధించిన ఆనవాళ్ళు, మధ్యలో మెట్లు బయల్పడినవి. ఈ నిర్మాణాలకు దిగువభాగంలో, రెండు అడుగుల ఎత్తులో రాతి కట్టడం నిర్మించి ఉంది. దీనికి ముందుభాగంలో పెద్ద గొయ్యి తవ్వి ఉంది. ఈ నిర్మాణాలన్నీ క్రీ.శ.రెండవ శతాబ్దంనాటి దిగంబరులైన యాపనీయ శాఖకు చెందిన జైనసన్యాసులవిగా గుర్తించారు. ఇంతకు ముందు గూడా ఇక్కడ మట్టికుండలు, రాగి నాణేలు లభ్యమైనవి. [5]
  3. క్రీ.శ. 848 లో పండరంగని పద్యశాసనం, క్రీ.శ. 850 కడియరాజు, క్రీ.శ. 897 లో చాళుక్యభీముని పేరిట ఉన్న దానశాసనాలు లభ్యమైనవి. గోల్కొండ ప్రభువైన మల్కిభరాముడిగా పేరుగన్న ఇబ్రహీం కుతుబ్ షా సేనాని ఎకలసఖాన్, తనపేర గ్రామాన్ని నిర్మించినట్లు, ధర్మవరం రామాలయంలో వేయించిన శాసనాలు ఉన్నాయి. [7]
  4. ఈ గ్రామం ఒకప్పుడు జైనమతానికి ప్రధాన కేంద్రం. వేణికాతటపురం (విజయవాద) నుండి వందలాది మంది జైనులు ఇక్కడకు రాకపోకలు సాగిస్తుండేవారు. గ్రామానికి తూర్పువైపున ఉన్న భీమేశ్వరాలయంలో, 24 మంది జైన తీర్ధంకరులున్న ఒక విగ్రహం బయల్పడినది. కలెక్టరు బంగళాలోని జైనవిగ్రహం గూడా ఇక్కడ దొరికినదేనని వాదన ఉంది. ఈ గ్రామానికి సమీపంలోనే క్రీ.శ.8వ శతాబ్దంలో గణగ విజయాదిత్యుని సేనాని పండరంగడు వేయించిన దానశాసనం దొరికినది. దాని ప్రకారం అంతకుముందే 500 సంవత్సరాల క్రితం నుంచి ధర్మవరం (దమ్మవరం) గ్రామం ఉందని చరిత్రకారుల అభిప్రాయం. [8]

సమీప పట్టణాలుసవరించు

బల్లికురవ=10.2 కి.మీ, అద్దంకి=12.6 కి.మీ, మార్టూరు=13.6 కి.మీ, జే.పంగులూరు=16 కి.మీ.

గ్రామంలో మౌలిక వసతులుసవరించు

విజయ పాల ఉత్పత్తిదారుల సహాయక సహకార సంఘం.

పెద్ద చెరువుసవరించు

ఈ చెరువు గర్భం సుమారు 150 ఎకరాలు. దీనిలో 50 ఎకరాలను రక్షిత మంచినీటి పథకానికి నిర్దేసించినారు. మొత్తం చెరువు గర్భంలొ తుమ్మచెట్లను తొలగించి, చెరువులో పూడీతీయించిన యెడల, ఈ చెరువు పూర్తిగా నిండినచో, ధర్మవరం, రామకూరు, గోవిందాపురం, శంఖవరపాడు తదితర గ్రామాలలో భూగర్భ జలాలు పెరుగుతవి. [9]

చిన్న చెరువుసవరించు

ఈ గ్రామములో సుమారు 50 ఎకరాల విస్తీర్ణంలో ఉన్న ఈ చెరువు, అద్దంకి మండలంలోని ధర్మవరం, గోవిందాపురం, శంఖవరపాడు గ్రామవాసుల పశువులకు ఈ చెరువే ప్రధన నీటి వనరు. సుమారు 1500 వరకు గెదెలు, మేకలు, గొర్రెలు ఈ చెరువునీటితోనే దాహార్తి తీర్చుకుంటవి. ఈ చెరులో నీరు పుష్కలంగా ఉంటే, ఈ మూడు గ్రామాలలోని బోరుబావులకు నీరు అందుబాటులో ఉంటుంది. నాగార్జునసాగర్ జలాలు విడుదల చేసినప్పుడు, ఈ చెరువును ముందుగా నింపుతారు. ప్రస్తుతం ఈ చెరువు ఆక్రమణలకు గురై, 35 ఎకరాలకు కుదించుకు పోయినది. [9]&[10]

గ్రామ పంచాయతీసవరించు

2013 జూలైలో ఈ గ్రామ పంచాయతీకి జరిగిన ఎన్నికలలో శ్రీమతి అవిశన నాగమ్మ, సర్పంచిగా ఎన్నికైనారు. [2]

గ్రామంలోని దర్శనీయ ప్రదేశములు/ప్రార్ధనాస్థలాలుసవరించు

  1. శ్రీ చెన్నకేశవస్వామివారి ఆలయం:- కొండ దిగువన ఉన్న ఈ ఆలయంలోని విగ్రహాలు నాటి శిల్పుల కళా నైపుణ్యానికి ప్రతీకలుగా నిలుచుచున్నవి. ఈ ఆలయానికి 22 ఎకరాల మాన్యం భూమి, అర్చకుల అధీనంలో ఉంది. [7]
  2. శ్రీ భీమలింగేశ్వరస్వామివారి ఆలయం:- కొండ దిగువన ఉన్న ఈ ఆలయంలో 6 అడుగుల చుట్టుకొలత, 4 అడుగుల ఎత్తు ఉన్న ఒక పాలరాతి శివలింగం ఉంది. జిల్లాలో ఈ తరహాది మరెక్కడా కానరాదు. ఈ ఆలయానికి 3.5 ఎకరాల మాన్యం భూమి ఉంది. [3]&[7]
  3. శ్రీ ధర్మలింగేశ్వరస్వామివారి ఆలయం:- కొండపైన ఉన్న ఈ ఆలయంలో నంది, భృంగి విగ్రహాలున్నవి. ఈ ఆలయానికి 18 ఎకరాల మాన్యం భూమి, అర్చకుల అధీనంలో ఉంది. [7]
  4. శ్రీ మల్లికార్జునస్వామివారి ఆలయం.
  5. శ్రీ అంకమ్మ తల్లి ఆలయం:- ఈ ఆలయం ధర్మవరం గ్రామ జిల్లా పరిషత్తు ఉన్నత పాఠశాల సమీపంలో ఉంది. ఈ అమ్మవారి వార్షిక కొలుపులు, 2015,జూన్-6,7 తేదీలలో నిర్వహించారు. ఈ సందర్భంగా ఆలయాన్ని రంగురంగుల విద్యుద్దీపాలతో అందంగా అలంకరించారు. 6వ తేదీ శనివారంనాడు, గ్రామోత్సవం నిర్వహించారు. 7వ తేదీ ఆదివారంనాడు ప్రత్యేకపూజలు నిర్వహించారు. అనంతరం మద్యాహ్నం, విచ్చేసిన భక్తులకు అన్నదానం నిర్వహించారు. [6]
  6. శ్రీ వీరబ్రహ్మేంద్రస్వామివారి ఆలయం.

గ్రామంలో ప్రధాన పంటలుసవరించు

వరి. అపరాలు, కాయగూరలు

గ్రామంలో ప్రధాన వృత్తులుసవరించు

వ్యవసాయం, వ్యవసాయాధారిత వృత్తులు

గణాంకాలుసవరించు

2001 వ.సంవత్సరం జనాభా లెక్కల ప్రకారం గ్రామ జనాభా 5589.[2] ఇందులో పురుషుల సంఖ్య 2796, మహిళల సంఖ్య 2793, గ్రామంలో నివాస గృహాలు 1254 ఉన్నాయి.గ్రామ విస్తీర్ణం 1618 హెక్టారులు.

జనాభా (2011) - మొత్తం 5,842 - పురుషుల సంఖ్య 2,930 -స్త్రీల సంఖ్య 2,912 - గృహాల సంఖ్య 1,586
  • గ్రామం గణాంకాల వివరణకు ఇక్కడ చూడండి.

[1]

మూలాలుసవరించు

  1. "Office of the Registrar General & Census Commissioner, India - Village amenities of 2011". Cite web requires |website= (help)
  2. http://censusindia.gov.in/PopulationFinder/Sub_Districts_Master.aspx?state_code=28&district_code=18

వెలుపలి లంకెలుసవరించు

[2] ఈనాడు ప్రకాశం/అద్దంకి; 2014,జనవరి-26; 1వపేజీ. [3] ఈనాడు ప్రకాశం/అద్దంకి; 2014,జులై-4; 1వపేజీ. [4] ఈనాడు ప్రకాశం; 2014,జులై-17; 15వపేజీ. [5] ఈనాడు ప్రకాశం; 2014,జులై-21; 2వపేజీ. [6] ఈనాడు ప్రకాశం/అద్దంకి; 2015,జూన్-8; 1వపేజీ. [7] ఈనాడు ప్రకాశం; 2015,నవంబరు-30; 8వపేజీ. [8] ఈనాడు ప్రకాశం; 2015,డిసెంబరు-12; 8వపేజీ. [9] ఈనాడు ప్రకాశం/అద్దంకి; 2017,జులై-17; 1వపేజీ. [10] ఈనాడు ప్రకాశం/అద్దంకి; 2017,ఆగష్టు-20; 1వపేజీ.