భవానీ భారతదేశంలోని కేరళ, తమిళనాడు రాష్ట్రాల గుండా ప్రవహించే నది. ఇది కేరళలోని పశ్చిమ కనుమల నుండి ఉద్భవించింది, తూర్పు దిశగా ప్రవహించే కేరళలోని 3 నదులలో ఒకటి.

భవానీ నది
Westernghats river gobi.jpg
స్థానం
దేశంభారతదేశం
నగరాలుఉదగమండలం, మెట్టుపాళయం, సత్యమంగళం, గోబిచెట్టిపాళయం, భవాని
భౌతిక లక్షణాలు
మూలం 
 • స్థానంసైలెంట్ వ్యాలీ
సముద్రాన్ని చేరే ప్రదేశం 
 • స్థానం
కావేరీ నది
పొడవు215కీమీ

నదీ ప్రయాణంసవరించు

భవానీ నది పశ్చిమ కనుమలలోని నీలగిరి కొండల నుండి పుట్టి , కేరళలోని సైలెంట్ వ్యాలీ నేషనల్ పార్క్‌లోకి ప్రవేశించి తిరిగి తమిళనాడు వైపు ప్రవహిస్తుంది. భవానీ అనేది 217-కిలోమీటర్ల (135 మైళ్ళు) పొడవైన నది, ఇది నైరుతి రుతుపవనాల ద్వారా ఎక్కువగా ప్రవహిస్తుంది, ఈశాన్య రుతుపవనాల ద్వారా భర్తీ చేయబడుతుంది. దీని పరీవాహక ప్రాంతం 0.62 మిలియన్ హెక్టార్ల (2,400 చదరపు మైళ్ళు) విస్తీర్ణంలో తమిళనాడు (87%), కేరళ (9%), కర్ణాటక (4%)లలో విస్తరించి ఉంది. ప్రధాన నదీ ప్రవాహాలు కోయంబత్తూర్ జిల్లా, ఈరోడ్ జిల్లా గుండా ప్రవహిస్తుంది. తమిళనాడులో నదీ జలాల్లో 90 శాతం వ్యవసాయానికి సాగునీటి కోసం వినియోగిస్తారు.

ఈ నది కావేరిలో భవాని సమీపంలో కూడుతురై పవిత్ర స్థలంలో కలుస్తుంది[1].

ఉపనదులుసవరించు

 
భవానీ వద్ద భవానీ, కావేరీ నదుల సంగమం

పశ్చిమ, తూర్పు వరగర్ నదులతో సహా పన్నెండు పెద్ద వాగులు దక్షిణ నీలగిరి వాలులను ప్రవహిస్తూ భవానీలో కలుస్తాయి. ముక్కాలి వద్ద, భవానీ ఈశాన్యం వైపు ఆకస్మికంగా 120-డిగ్రీల మలుపు తీసుకుంటుంది, అట్టప్పాడి పీఠభూమి గుండా మరో 25 కిలోమీటర్లు (16 మైళ్ళు) ప్రవహిస్తుంది. ఇది ఉత్తరం నుండి వచ్చే కుందా నది ద్వారా బలపడుతుంది. సిరువాణి నది , శాశ్వత ప్రవాహం, దక్షిణ, ఆగ్నేయం నుండి ప్రవహించే కొడుంగరపల్లం నది వరుసగా కేరళ - తమిళనాడు సరిహద్దులో భవానీలో కలుస్తాయి[2] .  నది తరువాత నీలగిరి స్థావరం వెంట తూర్పున ప్రవహిస్తుంది, మెట్టుపాళయం వద్ద ఉన్న బాత్ర కాళియమ్మన్ ఆలయానికి సమీపంలో ఉన్న మైదానంలోకి ప్రవేశిస్తుంది. కూనూర్ నది వాయువ్యం నుండి వస్తుంది.

దాదాపు 30 కిలోమీటర్లు (19 మైళ్ళు) దిగువన, మోయార్ నది, ముదుమలై నేషనల్ పార్క్‌లో ఉద్భవించే ఒక ప్రధాన ఉపనది, వాయువ్యం నుండి ప్రవహిస్తుంది. ఇక్కడ ఇది నీలగిరి ఉత్తర వాలులు, బిలగిరి కొండల దక్షిణ వాలుల మధ్య లోయను ప్రవహిస్తుంది. మోయార్ తరువాత ఇది దిగువ భవానీ డ్యామ్ ద్వారా నిరోధించబడింది, ఈరోడ్ జిల్లాలోని సత్యమంగళం సమీపంలో దిగువ భవానీ ప్రాజెక్ట్ కెనాల్‌ను అందిస్తుంది. ఈ నది ఈరోడ్ జిల్లా గుండా తూర్పున 160 కిలోమీటర్లు (99 మైళ్ళు) కొనసాగుతుంది, వ్యవసాయ అవసరాల కోసం నిర్మించిన అరక్కన్‌కోట్టై, తాడపల్లి కాలువలను ఫీడ్ చేసే గోబిచెట్టిపాళయం సమీపంలోని కొడివేరి ఆనకట్టను దాటుతుంది[3]. నదికి అడ్డంగా ఒక చిన్న బ్యారేజీని కళింగరాయుడు 1283 సిఈలో 90 కిలోమీటర్ల (56 మైళ్ళు) కళింగరాయ నీటిపారుదల కాలువకు అందించడానికి నిర్మించాడు[4].

ఆనకట్టలుసవరించు

భవానీసాగర్ డామ్
కొడివేరి డామ్

భవానీసాగర్ డామ్

భవానీసాగర్ ఆనకట్ట భారతదేశంలోని తమిళనాడులోని ఈరోడ్ జిల్లాలో భవానీ నదిపై ఉంది[5].  ఈ ఆనకట్ట ప్రపంచంలోని అతిపెద్ద మట్టి ఆనకట్టలలో ఒకటి[6].  ఆనకట్ట సత్యమంగళానికి పశ్చిమాన 16 కిమీ (9.9 మైళ్ళు), గోబిచెట్టిపాళయం నుండి 35 కిమీ (22 మైళ్ళు) దూరంలో ఉంది[7].  దిగువ భవానీ ప్రాజెక్ట్ 1948లో స్వాతంత్ర్యం పొందిన తర్వాత భారతదేశంలో ప్రారంభించబడిన మొదటి అతిపెద్ద నీటిపారుదల ప్రాజెక్ట్. ఇది 1955 నాటికి పూర్తి చేయబడింది, 1956లో ఉపయోగం కోసం తెరవబడింది[6]. ₹ 210 మిలియన్ (యుఎస్$2.6 ) వ్యయంతో నిర్మించబడింది[6].

ఆనకట్ట 8 కిమీ (5.0 మైళ్ళు) పొడవు, 40 మీ (130 అడుగులు) ఎత్తు. పూర్తి రిజర్వాయర్ స్థాయి 120 ఫీట్ (37 మీ), ఆనకట్ట 32.8 × 10 9 క్యూ  ఫీట్(930 × 10 6  మీ 3 ) సామర్థ్యం కలిగి ఉంది[6]. ఆనకట్ట రెండు జల విద్యుత్ కేంద్రాలను కలిగి ఉంది, ఒకటి తూర్పు ఒడ్డు కాలువపై, మరొకటి భవానీ నదిపై ఉంది. మొత్తం 32 మెగావాట్ల (43,000 హెచ్‌పి) సామర్థ్యం కోసం ఒక్కొక్కటి 16 మెగావాట్ల (21,000 హెచ్‌పి) సామర్థ్యాన్ని కలిగి ఉంది[6].

కొడివేరి డామ్

కొడివేరి ఆనకట్ట పశ్చిమ తమిళనాడులోని గోబిచెట్టిపాళయం సమీపంలో భవానీ నదిపై ఉంది. ఆనకట్ట గోబిచెట్టిపాళయం నుండి సత్యమంగళం వైపు 15 కిమీ (9.3 మైళ్ళు) రాష్ట్ర రహదారి 15 వెంట ఉంది. దీనిని 1125 సిఈ లో కొంగళ్వాన్ నిర్మించాడు[3] .

కాలుష్యంసవరించు

నది పారిశ్రామిక, మునిసిపల్, వ్యవసాయ కాలుష్యం వలన నీటి నాణ్యత తక్కువగా ఉంటుంది. నది నీటిపై ఆధారపడిన ప్రజలు, మొక్కలు, జంతువుల ఆరోగ్యంపై ప్రతికూల ప్రభావం చూపుతుంది[8].

మూలాలుసవరించు

  1. "Performing rituals at Kooduthurai becomes risky". The Hindu. 23 October 2012. Retrieved 25 April 2019.
  2. "Human chain formed against Kerala's plan to build dam on River Siruvani". NDTV. 26 June 2012. Archived from the original on 14 July 2014. Retrieved 29 January 2016.
  3. 3.0 3.1 Indian Archaeology, a Review. Archaeological Survey of India. 1994.
  4. "Kalingarayan Canal is 725 years old". The Hindu. 2007-01-17. Archived from the original on 19 August 2010. Retrieved 29 January 2016.
  5. "Tourist Information for Erode district". Government of Tamil Nadu. Archived from the original on 6 March 2016. Retrieved 1 February 2016.
  6. 6.0 6.1 6.2 6.3 6.4 "Uniqueness of Bhavanisagar dam" (PDF). CSTI. Archived from the original (PDF) on 11 మార్చి 2016. Retrieved 1 February 2016. {{cite journal}}: Cite journal requires |journal= (help)
  7. "Bhavanisagar dam" (PDF). TNAU. Retrieved 1 February 2016.
  8. "River Bhavani". rainwaterharvesting.org. Archived from the original on 26 ఫిబ్రవరి 2020. Retrieved 8 August 2007.
"https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=భవానీ_నది&oldid=3732485" నుండి వెలికితీశారు