రఘువంశము

కాళిదాసు రచించిన కావ్యము

ఈ వ్యాసం రఘువంశ కాళిదాసు కావ్యం గురించినది. సంబంధిత మరొక వ్యాసం ఇక్ష్వాకు వంశము చూడండి.

రఘువంశం - రఘుకుల (సంస్కృతం: रघुवंश) ఇతిహాస-పురాణంలోని ఒక పురాణ భారతీయ క్షత్రియ రాజవంశం, ఇది సూర్యవంశం లేదా ఇక్ష్వాకు వంశపు రాజుల వంశానికి చెందిన ఒక శాఖగా పరిగణించబడుతుంది. రఘువంశానికి చెందిన ఏ రాజు అయినా, రఘువంశీ అని పిలుస్తారు, ఫలితంగా కూడా సూర్యవంశానికి చెందినవాడు. ఇంద్రుడి నుండి అశ్వమేధ యొక్క బలి అశ్వాన్ని రక్షించిన పురాణ రాజు రఘు పేరు మీద ఈ రాజవంశం పేరు వచ్చింది. రఘువంశీ రాజులలో మాంధాత, హరిశ్చంద్ర, సాగర, భగీరథ, దిలీప, రఘు, అజ, దశరథ మరియు రాముడు ఉన్నారు.

మహాకవి కాళిదాసు రాసిన సంస్కృత మహాకావ్యం. ఈ గ్రంథ కూర్పుకు ఖచ్చితమైన తేదీ తెలియకపోయినా, కవి కాలాదుల ఆధారంగా 5 వ శతాబ్దంలో వ్రాసినట్లు భావించబడుతుంది[1]. ఈ గ్రంథంలో 19 సర్గలలో రఘు రాజవంశానికి సంబంధించిన కథలు, దిలీపుని కుటుంబం, అగ్నివర్ణుని వరకు అతని వారసుల గూర్చి వివరించబడినది. వీరిలో రఘుమహరాజు, దశరథ మహారాజు, రాముడు ఉన్నారు. ఈ రచనపై 10 వ శతాబ్దపు కాశ్మీరీ పండితుడు వల్లభదేవుడు తొలి వ్యాఖ్యానం వ్రాసాడు. మల్లినాథుడు (ca.1350-1450) రాసిన సంజీవని అత్యంత ప్రాచుర్యం పొందిన, విస్తృతంగా లభించే వ్యాఖ్యానం[2].

ఇవి కూడా చూడండిసవరించు

మూలాలుసవరించు

  1. http://www.britannica.com/biography/Kalidasa
  2. Dominic Goodall and Harunaga Isaacson, The Raghupañcikā of Vallabhadeva, Volume 1, Groningen, Egbert Forsten, 2003.

బయటి లింకులుసవరించు

  • Transliterated Sanskrit text at GRETIL
  • Complete translation and commentary along with word meanings by Desiraju Hanumanta Rao
  • Summary and partial translation by Arthur W. Ryder: 113 verses are translated, the rest are summarised in prose


"https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=రఘువంశము&oldid=3627699" నుండి వెలికితీశారు