ఆల్బర్ట్ ఐన్‌స్టీన్

ప్రపంచ ప్రఖ్యాత భౌతిక శాస్త్రవేత్త

ఆల్బర్ట్ ఐన్‌స్టీన్ [1] (14 మార్చి 1879 – 18 ఏప్రిల్1951) జర్మనీకి చెందిన భౌతిక శాస్త్రవేత్త. ఆధునిక భౌతికశాస్త్రానికి మూలమైన రెండు సిద్ధాంతాల్లో ఒకటైన జెనరల్ థియరీ ఆఫ్ రిలెటివిటీని (సాధారణ సాపేక్షత) ప్రతిపాదించారు .[2][3] అతను తత్త్వశాస్త్రంలో కూడా ప్రభావవంతమైన కృషి చేశారు.[4][5] మాస్ ఎనర్జీ ఈక్వివలెన్స్ ఫార్ములా E = mc^2 ను కనిపేటెండు . ఇది ప్రపంచంలోనే అత్యంత ప్రముఖ ఫార్ములా.[6] 1921లో భౌతికశాస్త్రంలో నోబెల్ బహుమతి గెలుచుకున్నారు . క్వాంటం థియరీ పరిణామ క్రమం పరిణామ క్రమానికి ముఖ్యమైన ఫొటో ఎలెక్ట్రిక్ ఎఫెక్ట్ లాను కనిపెట్టినందుకు ఈ బహుమతి అందుకున్నారు అతను.[7]

ఆల్బర్ట్ ఐన్‌స్టీన్
ఐన్‌స్టీన్ 1921లో
జననం(1879-03-14) 1879 మార్చి 14
ఉల్మ్, వుర్టంబెర్గ్ రాజ్యం, జర్మన్ సామ్రాజ్యం
మరణం1955 ఏప్రిల్ 18 (1955-04-18)(వయసు 76)
ప్రిన్స్టన్, న్యూజెర్సీ, యునైటెడ్ స్టేట్స్
పౌరసత్వం
రంగములుఫిజిక్స్, తత్వశాస్త్రం
విద్యాసంస్థలు
ప్రసిద్ధి
ముఖ్యమైన అవార్డులు
Signature
ఐన్ స్టీన్ 1933

అతను కెరీర్ మొదట్లో న్యూటన్ మెకానిక్స్ సంప్రదాయ మెకానిక్స్ ను  పునరుర్ధరించలేదని భావించేవారు. దీంతో స్పెషల్ రెలెటివిటి అభివృద్ధికి బాటలు పడ్డాయి. 1916లో సాధారణ సాపేక్షతపై పేపర్ ప్రచురించారు.  స్టాటిస్టికల్ మెకానిక్స్, క్వాంటం థియరీల్లోని సమస్యలపై దృష్టి పెట్టారు ఐన్ స్టీన్. పార్టీకల్ థియరీ, అణువుల చలనాలపై వ్యాఖ్యానం చేశారు అతను. అతను ఉష్ణ లక్షణాల గురించి చేసిన  పరిశోధన కాంతి ఫోటాన్ సిద్ధాంతం కనుగొనడానికి ఉపయోగపడింది. 1917లో సాధారణ సాపేక్షత సిద్ధాంతాన్ని భారీ స్థాయిలో విశ్వానికి అనువర్తింపచేశారు ఐన్ స్టీన్.[8][9]

1933లో హిట్లర్ జర్మనీలో అధికారంలోకి వచ్చాకా అతను అమెరికా  వెళ్ళారు. అతను జ్యుయిష్ జాతికి చెందినందున తిరిగి జర్మనీ వెళ్ళలేదు. అమెరికాలో బెర్లిన్ అకాడమీ ఆఫ్ సైన్సెస్ లో ఆచార్యునిగా  పనిచేశారు. 1940లో అమెరికన్ పౌరసత్వం లభించడంతో అక్కడే  స్థిరపడిపోయారు .[10] రెండో ప్రపంచ యుద్ధం సందర్భంగా  అత్యంత శక్తివంతమైన బాంబులపై పరిశోధన జరుగుతోందనీ, ఇది అణుబాంబు తయారీకి దారితీస్తుందని వివరిస్తూ అప్పటి అమెరికా  అధ్యక్షుడు ఫ్రాంక్లిన్ డి. రూసెవెల్ట్ కు ఉత్తరం రాశారు .

తాను యుద్ధానికి వ్యతిరేకం కాదనీ, కొత్తగా కనుగొన్న అణుబాంబు ప్రయోగానికి తాను పూర్తి వ్యతిరేకమనీ స్పష్టం చేశారు . అణు ఆయుధాలను ఉపయోగించకూడదంటూ బ్రిటన్ కు చెందిన తత్త్వవేత్త బెర్ట్రాండ్  రుసెల్ తో కలసి రుసెల్-ఐన్ స్టీన్ మానిఫెస్టోపై సంతకం చేశారు . 1955లో చనిపోయేంతవరకూ న్యూజెర్సీలోని ప్రిన్స్ టన్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఫర్ అడ్వాన్సెడ్ స్టడీ సంస్థలో పనిచేశారు .

ఐన్ స్టీన్ 300కు పైగా శాస్త్రీయ పత్రికలు, 150 శాస్త్రీయేతర పత్రికలు ప్రచురించారు.[8][11] 5 డిసెంబరు 2014న విశ్వవిద్యాలయాల్లోని ఐన్ స్టీన్ కు చెందిన 30,000 శాస్త్రీయ పత్రాలను విడుదల చేశారు.[12] చాలా రంగాల్లో అతను చేసిన కృషికి తెలివితేటలకు అతను పేరు మారుపేరుగా మారింది.[13]


జీవిత సంగ్రహంసవరించు

తొలినాళ్ళ జీవితం, చదువుసవరించు

ఆల్బర్ట్ ఐన్ స్టీన్ 1879 మార్చి 14న జర్మనీ దేశంలోని వుర్టెంబర్గ్ రాజ్యంలోని ఉల్మ్ లో జన్మించారు.[14] అతను తండ్రి హెర్మన్ ఐన్ స్టీన్ సేల్స్ మేన్, ఇంజినీర్ గా పనిచేశారు. 1880లో మునిచ్ కు వారి కుటుంబం మారిపోయింది. అతను తండ్రీ, బంధువు జాకబ్ కలసి విద్యుత్తు పరికరాలను తయారు చేసే కంపెనీ స్థాపించారు.[14]

మరనం ్ధ్సవరించు

ీక్స్ల్ 17, 1955 న, ఐన్స్టీన్ ఉదర బృహద్ధమని సంబంధ అనూరిజం యొక్క చీలిక వలన అంతర్గత రక్తస్రావం సంభవించింది.

ఐన్స్టీన్ శస్త్రచికిత్సను తిరస్కరించాడు, "నేను కోరుకున్నప్పుడు నేను వెళ్లాలనుకుంటున్నాను. జీవితాన్ని కృత్రిమంగా పొడిగించడం నాకు ఇష్టం లేదు. నేను నా వాటాను చేసాను; వెళ్ళడానికి సమయం ఆసన్నమైంది." మరుసటి రోజు ఉదయం 76 సంవత్సరాల వయస్సులో ప్రిన్స్టన్ ఆసుపత్రిలో మరణించాడు , చివరి వరకు పని కొనసాగించారు.

శవపరీక్ష సమయంలో, ప్రిన్స్టన్ హాస్పిటల్ యొక్క పాథాలజిస్ట్, థామస్ స్టోల్ట్జ్ హార్వే, ఐన్స్టీన్ యొక్క మెదడును తన కుటుంబం యొక్క అనుమతి లేకుండా సంరక్షణ కోసం తొలగించాడు, భవిష్యత్ యొక్క న్యూరోసైన్స్ ఐన్స్టీన్ను ఇంత తెలివితేటలు గలవాటిని కనుగొనగలదని ఆశతో[15][16]. ఐన్‌స్టీన్ అవశేషాలు దహనం చేయబడ్డాయి మరియు అతని బూడిదను తెలియని ప్రదేశంలో చెల్లాచెదురుగా ఉంచారు

ఐన్ స్టీన్ జీవిత కాలక్రమం

1879: జర్మనీ దేశంలోని వుర్టెంబర్గ్ రాజ్యంలోని ఉల్మ్ లో జన్మించారు.

1884–1894: మునిచ్ లోని కాథలిక్ ప్రైమరీ పాఠశాల కు, లుయిట్పోల్డ్ గ్యమ్నసిం పాఠశాలలో చదువుకున్నారు.

1894–1895: ఇటలీలోని పవియాకు వెళ్ళారు.

1895–1896: సిట్జర్ ల్యాండ్ లోని ఆరయులో మిట్టెల్ స్కులే పాఠశాలలో మాధ్యమిక విద్య అభ్యసించారు.

1896: వుర్టెంబర్గ్ పౌరసత్వం వదులుకున్నారు.

1896–1900: జురిచ్ లో పాలిటెక్నిక్ చదువుకున్నారు.

1901: స్విస్ పౌరసత్వం లభించింది.

1902–1909: స్విట్జర్ ల్యాండ్ లోని బెర్నెలో స్విస్ పేటెంట్ కార్యాలయంలో పనిచేశారు.

1902: ఇటలీలోని మిలాన్ లో అతను తండ్రి హెర్మన్ ఐన్ స్టీన్ మరణం.

1903: మిలెవా మారిక్ ను పెళ్ళి చేసుకున్నారు.

1905: నాలుగు శాస్త్రీయ పత్రాలను ప్రచురించారు.

1905: స్విట్జర్ ల్యాండ్ లోని జురిచ్ విశ్వవిద్యాలయం నుంచి పి.హెచ్.డి అందుకున్నారు.

1907–1916: సాధారణ సాపేక్షిత సిద్ధాంతాన్ని అభివృద్ధి చేశారు.

1908–1909: బెర్న్ విశ్వవిద్యాలయంలో లెక్చెరర్ గా పనిచేశారు.

1909–1911: జురిచ్ విశ్వవిద్యాలయంలో అసోసియేట్ ప్రొఫెసర్ గా పనిచేశారు.

1911–1912: ప్రేగ్యులోని చార్లెస్ విశ్వవిద్యాలయంలో ప్రొఫెసర్ గా పనిచేశారు.

1912–1914: ఎథ్ జురిచ్ లో ప్రొఫెసర్ గా పనిచేశారు.

1914: బెర్లిన్ కు తన కుటుంబంతో సహా వెళ్ళిపోయారు ఐన్ స్టీన్. కొన్ని నెలల తరువాత వారి ఇద్దరు కుమారులను తీసుకుని అతను భార్య మిలెవా మరిక్ అతను వదిలి తిరిగి జురిచ్ కు వెళ్ళిపోయారు (అప్పటికి వారి ఇద్దరు కుమారులు 4, 10 ఏళ్ళ వారు).

1914: స్విస్ పౌరసత్వంతో పాటు, జర్మన్ పౌరసత్వం కూడా లభించింది అతనుకు.

1914–1933: ప్రషియన్ అకాడమీ ఆఫ్ సైన్సెస్ లో సభ్యుడయ్యారు.

1914–1932: బెర్లిన్ లోని కైసెర్ విల్హెల్మ్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఫర్ ఫిజిక్స్ కు అధ్యక్షునిగా అయ్యారు.

1914–1917: హంబొల్డ్ యూనివర్శిటీ ఆఫ్ బెర్లిన్ లో ప్రొఫెసర్ గా పనిచేశారు.

1916–1918: జర్మన్ ఫిజికల్ సొసైటీకి అధ్యక్షనిగా వ్యవహిరించారు.

1919: మిలెవా మారిక్ కు విడాకులు ఇచ్చిన ఐన్ స్టీన్, తన కజిన్ ఎల్సా లోవెంథాల్ ను వివాహం చేసుకున్నారు.

1920: బెర్లిన్ లోని ఐన్ స్టీన్ గృహంలో అతను తల్లి పౌలిన్ మరణించారు.

1921: భౌతికశాస్త్రంలో అతను చేసిన కృషికి నోబెల్ బహుమతి అందుకున్నారు.

1933: జర్మన్ పౌరసత్వం వదులుకుని అమెరికా వలస వెళ్ళిపోయారు.

1933–1955: అమెరికాలోని న్యూజెర్సీ, ప్రిన్స్ టౌన్ లో ఇన్స్టిట్యూట్ ఫర్ ఎడ్వాన్సెడ్ స్టడీలో ప్రొఫెసర్ గా పనిచేశారు.

1936: అతను రెండో భార్య ఎల్సా మరణించారు.

1940: స్విస్ పౌరసత్వంతో పాటు అమెరికా పౌరసత్వం కూడా లభించింది.

1951: ప్రిన్స్ టౌన్ లోని అతను సోదరి మజా ఇంటిలో ఐన్ స్టీన్ మరణించారు.

1951: ప్రిన్స్ టౌన్ లో ఐన్ స్టీన్ మరణించారు.

మూలాలుసవరించు

  1. Wells, John (April 3, 2008). Longman Pronunciation Dictionary (3rd ed.). Pearson Longman. ISBN 1-4058-8118-6.
  2. Whittaker, E. (1 November 1955). "Albert Einstein. 1879–1955". Biographical Memoirs of Fellows of the Royal Society. 1: 37–67. doi:10.1098/rsbm.1955.0005. JSTOR 769242.
  3. Fujia Yang; Joseph H. Hamilton (2010). Modern Atomic and Nuclear Physics. World Scientific. ISBN 978-981-4277-16-7.
  4. Don A. Howard, ed. (2014) [First published 11 February 2004], "Einstein's Philosophy of Science", Stanford Encyclopedia of Philosophy (website), The Metaphysics Research Lab, Center for the Study of Language and Information (CSLI), Stanford University, retrieved 2015-02-04 
  5. Don A. Howard (December 2005), "Albert Einstein as a Philosopher of Science" (PDF), Physics Today, American Institute of Physics, 58 (12): 34–40, Bibcode:2005PhT....58l..34H, doi:10.1063/1.2169442, retrieved 2015-03-08 – via University of Notre Dame, Notre Dame, IN, author's personal webpage 
  6. David Bodanis (2000). E = mc2: A Biography of the World's Most Famous Equation. New York: Walker.
  7. The Nobel Prize in Physics 1921 : Albert Einstein, Nobel Media AB, archived from the original on 5 October 2008, retrieved 2015-02-04 – via Nobelprice.org 
  8. 8.0 8.1 Scientific Background on the Nobel Prize in Physics 2011.
  9. Overbye, Dennis (24 November 2015). "A Century Ago, Einstein's Theory of Relativity Changed Everything". New York Times. Retrieved 24 November 2015.
  10. Paul S. Boyer; Melvyn Dubofsky (2001). The Oxford Companion to United States History. Oxford University Press. p. 218. ISBN 978-0-19-508209-8.
  11. Paul Arthur Schilpp, ed. (1951), Albert Einstein: Philosopher-Scientist, II, New York: Harper and Brothers Publishers (Harper Torchbook edition), pp. 730–746 .
  12. Overbye, Dennis (4 December 2014). "Thousands of Einstein Documents Are Now a Click Away". New York Times. Retrieved 2015-01-04.
  13. Result of WordNet Search for Einstein, 3.1, The Trustees of Princeton University, retrieved 2015-01-04 
  14. 14.0 14.1 "Albert Einstein – Biography". Nobel Foundation. Archived from the original on 6 March 2007. Retrieved 7 March 2007.
  15. "Albert Einstein (1879 - 1955)". mathshistory.st-andrews.ac.uk. Retrieved 2020-04-20.
  16. Times, Special to The New York (1955-04-19). "Dr. Albert Einstein Dies in Sleep at 76; World Mourns Loss of Great Scientist; DR. EIN TEIN DIES IN HIS SLEEP AT 76". The New York Times (in ఇంగ్లీష్). ISSN 0362-4331. Retrieved 2020-04-20.