చిక్కబల్లాపూర్, లేదా చిక్‌బళ్లాపూరు (ఆంగ్లం:Chikkaballapur) భారతదేశంరాష్ట్రంలోని కర్నాటక రాష్ట్రంలో చిక్కబల్లాపూర్ కొత్తగా రూపొందించిన జిల్లా ప్రధానకేంద్రం. దీనికి 3 కి.మీలోపు ముద్దనేహల్లి (ఇంజనీర్ రాజనీతిజ్ఞుడు మోక్షగుండం విశ్వేశ్వరయ్య జన్మస్థలం. చిక్కబల్లాపూర్‌లో 400 మిలియన్ డాలర్ల ఫార్మాస్యూటికల్ సెజ్ రాబోతోంది 325 కి.మీ, భారతదేశంలో ఇదే మొదటిది. [1] ఇంకా, ట్రావెలర్ బంగ్లోను అత్యాధునిక బస్ స్టేషన్ స్థితికి మారుస్తున్నారు. జిల్లాల్లో 5 మిలియన్ల వ్యయంతో కొత్త జిల్లా ప్రభుత్వ ప్రధాన కార్యాలయం పోలీసు ప్రధాన కార్యాలయం నిర్మిస్తున్నారు. అదనంగా, నగరాన్ని అభివృద్ధి చేయడానికి భూగర్భ పారిశుధ్య వ్యవస్థలను విస్తరించడానికి రాష్ట్ర ప్రభుత్వం 10 మిలియన్లకు పైగా విడుదల చేస్తోంది. ఇది ప్రాంతీయ రవాణా విద్యా కేంద్రంగా ఉంది ద్రాక్ష, ధాన్యం పట్టు సాగుకు ప్రధాన ప్రదేశం. ఇటీవలి అభివృద్ధితో, చిక్కబల్లాపూర్ "గ్రేటర్ బెంగళూరు" లో భాగమవుతుందని విస్తృతంగా నమ్ముతారు. [2]

చిక్‌బళ్లాపూర్
Chikkaballapur

చిక్‌బళ్లాపూరు
చిక్‌బళ్లాపూర్ Chikkaballapur is located in Karnataka
చిక్‌బళ్లాపూర్ Chikkaballapur
చిక్‌బళ్లాపూర్
Chikkaballapur
భారతదేశంలోని కర్ణాటక
నిర్దేశాంకాలు: 13°26′N 77°43′E / 13.43°N 77.72°E / 13.43; 77.72Coordinates: 13°26′N 77°43′E / 13.43°N 77.72°E / 13.43; 77.72
దేశం భారతదేశం
Stateకర్ణాటక
సముద్రమట్టం నుండి ఎత్తు
915 మీ (3,002 అ.)
భాషలు
 • Officialకర్ణాటక
కాలమానంUTC+5:30 (IST)
పిన్‌కోడ్
562101
వాహనాల నమోదు కోడ్KA-40

పేరుసవరించు

ప్రాంతీయ భాష, కన్నడలో, ఈ నగరాన్ని చిక్కబల్లాపురా అని ఉచ్ఛరిస్తారు. కన్నడలో "చిక్కా" అంటే "చిన్నది", "బల్లా" అంటే ఆహార ధాన్యాలను లెక్కించే కొలత, "పురా" అంటే "పట్టణం" అని అర్ధం. అందువల్ల, పురాతన కాలంలో ఆహార ధాన్యాలను లెక్కించడానికి ప్రజలు చిన్న కొలతలను ఉపయోగించే ప్రదేశం ఇది. ఈ ప్రాంతం ఎల్లప్పుడూ ఈ ప్రాంతానికి వ్యవసాయ కేంద్రంగాముఖ్యమైనది చెందింది.

చరిత్రసవరించు

అవతి మల్లాబిరేగౌడ కుమారుడు మరిగౌడ పాలకుడు కోడిమంచనహళ్లి అడవిరాష్ట్రంలో ఒక రోజు వేటాడుతున్నాడు. ఒక కుందేలు భయం లేకుండా భయంకరమైన వేట కుక్కల ముందు నిలబడింది. ఇది చూసిన పాలకుడు ఉల్లాసంగా తన కొడుకుకు కుందేలు బలం ఈ ప్రాంత పౌరుల శౌర్యం వల్ల ఉందని చెప్పాడు. అందుకని పాలకుడు విజయనగర్ రాజు నుండి అనుమతి తీసుకొని విస్తృతమైన కోటను నిర్మించి ఒక నగరాన్ని ఏర్పాటు చేశాడు, దీనిని ఇప్పుడు చిక్కబల్లాపూర్ అని పిలుస్తారు. మైసూర్ రాజు బైచెగౌడ తరువాత కోటపై దాడి చేశాడు, కాని చిక్కబల్లపుర పౌరుల సాహసోపేత ప్రయత్నాలు మరాఠాల సహాయం కారణంగా ఉపసంహరించుకోవలసి వచ్చింది. బైచెగౌడ భూమిని స్వాధీనం చేసుకున్న తరువాత అధికారంలోకి వచ్చిన శ్రీ దొడ్డ బైరెగౌడ, మైసూర్ రాజు స్వాధీనం చేసుకున్నాడు. 1762 లో చిక్కప్పనయక పాలనలో, హైదర్ అలీ 3 నెలల కాలానికి పట్టణాన్ని స్వాధీనం చేసుకున్నాడు. అప్పుడు చిక్కప్పనయక 5 లక్షల పగోడాలు చెల్లించడానికి అంగీకరించారు, తరువాత సైన్యాన్ని తిరిగి తీసుకున్నారు.

దీని తరువాత, గుత్తిరాష్ట్రంకి చెందిన మురరాయర సహాయంతో చిక్కప్ప నాయక తన అధికారాలను పునరుద్ధరించడానికి ప్రయత్నించాడు. అతను చిక్కప్ప నాయకతో పాటు నంది కొండలలో దాక్కున్నాడు. వెంటనే, హైదర్ అలీ చిక్కబల్లాపూర్ ఇతర ప్రదేశాలను స్వాధీనం చేసుకుని చిక్కప్ప నాయకను అరెస్టు చేశారు. అప్పుడు లార్డ్ కార్న్ వాలిస్ జోక్యంతో, చిక్కబల్లాపూర్ నారాయణగౌడకు అప్పగించబడింది. ఈ విషయం తెలుసుకున్న టిప్పు సుల్తాన్ మళ్ళీ చిక్కబల్లాపూర్ ను సొంతం చేసుకున్నాడు. 1791 లో బ్రిటిష్ వారు నందిని ఆక్రమించారు పట్టణాన్ని పాలించడానికి నారాయణగౌడను విడిచిపెట్టారు. ఈ ద్రోహం కారణంగా, బ్రిటిషర్లు టిప్పు సుల్తాన్ల మధ్య గొడవ జరిగింది. నారాయణగౌడ తన పరిపాలనను కోల్పోయాడు. తరువాత, బ్రిటిష్ వారు టిప్పును చేదు యుద్ధంలో ఓడించారు, ఇది రెండు వైపులా విపరీతమైన ప్రాణనష్టానికి దారితీసింది. చిక్కబల్లాపూర్ పౌరులు అయితే, లొంగదీసుకోవడానికి నిరాకరించారు. వారి యోధుల అహంకారాన్ని కొనసాగించారు. చిక్కబల్లాపూర్ తరువాత మైసూర్ముఖ్యమైనది వడయార్ల పరిపాలనలో వచ్చింది, తరువాత వారు ప్రస్తుత కర్ణాటక రాష్ట్రంలో విలీనం అయ్యారు.

జనాభాసవరించు

భారత జనాభా లెక్కల ప్రకారం, చిక్కబల్లాపూర్ జనాభా 1,91,122. జనాభాలో పురుషులు 51%, స్త్రీలు 49% ఉన్నారు. చిక్కబల్లాపూర్ సగటు అక్షరాస్యత రేటు 64%, ఇది జాతీయ సగటు 59.5% కంటే ఎక్కువ. జనాభాలో 11% 6 సంవత్సరాల కంటే తక్కువ వయస్సు గలవారు,[3] [4]

భౌగోళిక, రవాణాసవరించు

చిక్కబల్లాపూర్ పట్టణం సుమారు 56 కి.మీ. భారతదేశం ముఖ్యమైనది. సిలికాన్ పీఠభూమి (గతంలో బెంగళూరు) బెంగళూరుకు ఉత్తరాన చిక్కబల్లాపూర్ నంది హిల్స్ ప్రాంతానికి మధ్యలో ఎత్తైన ప్రదేశం ఉంది. "పంచగిరి" చిక్కబల్లాపూర్ముఖ్యమైనది. సాధారణ వర్ణన, దీని చుట్టూ 5 సుందరమైన కొండలు ఉన్నాయి, వీటిలో నంది కొండలు ప్రసిద్ధమైనవి (ఐదు కొండలను నంది గిరి, చంద్ర గిరి, స్కందగిరి, బ్రహ్మ గిరి హేమ గిరి అని పిలుస్తారు). కలవర హల్లి కొండ కలవర బెట్టా, కొండపైకి చేరుకోవడానికి ట్రెక్కింగ్ కారణంగాముఖ్యమైన చెందింది. ఉత్తర-దక్షిణ సిక్స్ లేన్ జాతీయ రహదారి NH-7 అలాగే తూర్పు-పడమర NH 234 (గతంలో రాష్ట్ర రహదారి 58) నగరం గుండా వెళుతుంది. ఈ నగరం ఒక కొత్త ప్రధాన బసు స్టేషన్ రైలు స్టేషన్ ప్రధాన కార్యాలయాలతో కూడిన రవాణా కేంద్రంగా ఉంది. ఇది ముఖ్యమైన పట్టణాలకు రాష్ట్రం బస్సులతో పాటు ప్రైవేట్ టాక్సీలు, ఆటోలు అనుసంధానించబడి ఉంది. సమీప విమానాశ్రయం 20 కిలోమీటర్ల దూరంలో బెంగళూరు అంతర్జాతీయ విమానాశ్రయం ఉంది. నంది కొండలు ఐదు నదుల జన్మస్థలం, అంటే పెన్నేరు చిత్రవతి దక్షిణ పాలెరు ఇతర రెండు ఉన్నాయి.

సందర్శించాల్సిన ప్రదేశాలుసవరించు

నంది కొండలు సమీపంలో చిక్కబల్లాపూర్ జిల్లా పరిధిలో ఉన్నాయి. పురాణ ఇంజనీర్ సర్ మోక్షగుండం విశ్వేశ్వరయ్య జన్మస్థలం ముద్దనేహల్లి సమీప ప్రాంతం. హోసూర్ డాక్టర్ జన్మస్థలం హోసూర్ నరసింహయ్య, గొప్ప విద్యావేత్త భావకుడు. చిక్కబల్లాపూర్‌లో చిన్న, సహజమైన కందవర సరస్సు ఉంది. ఎస్. గొల్లహళ్లి గ్రామం శ్రీ అంజనేయ స్వామి ఆలయం సందర్శించవలసిన ముఖ్యమైన ప్రదేశం. పినాకిని నది భూములలో గౌరిబిదానూర్ తాలూకాలో "విదురశ్వత" ఉంది. "విదురాశ్వత్త" ఆలయానికి ప్రసిద్ధి. దీనిని మినీ జాలియన్వాలాబాగ్ అని కూడా పిలుస్తారు. ఈ ప్రాంతంలో అనేక ప్రసిద్ధ విద్యా సంస్థలు ఉన్నాయి. SJCIT అనేది 1986 లో స్థాపించబడిన ఇంజనీరింగ్ సంస్థ డిగ్రీ గ్రాడ్యుయేట్ విద్యను అందిస్తుంది. శ్రీ భగవాన్ సత్యసాయి బాబా పాఠశాల, విశ్వవిద్యాలయం ఆసుపత్రి సుమారు చిక్కబల్లాపూర్ జిల్లాలో తాలూకాలు (టౌన్‌షిప్‌లు) ఉన్నాయి: చిక్కబల్లాపూర్, గౌరిబిదానూర్, బాగేపల్లి, సిడ్లఘట్ట, గుడిబండా, చింతామణి చిక్కబల్లాపూర్ నుండి 3 కి.మీ. ఉంది[5]..

ఇవి కూడ చూడుసవరించు

  • అడ్డగల్ (చిక్ బల్లాపూర్)
  • అడిగరహల్లి
  • అజ్జవరా, చిక్ బల్లాపూర్

మూలాలుసవరించు

  1. http://www.thehindubusinessline.com/iw/2010/06/20/stories/2010062051691300.htm
  2. "Chikkaballapura slated to become part of Greater Bangalore". The Hindu. Chennai, India. 28 January 2010.
  3. "Census of India 2001: Data from the 2001 Census, including cities, villages and towns (Provisional)". Census Commission of India. Archived from the original on 2004-06-16. Retrieved 2020-12-22.
  4. http://www.census2011.co.in/census/district/249-chikkaballapura.html
  5. "Archived copy". Archived from the original on 8 July 2016. Retrieved 2020-12-22.CS1 maint: archived copy as title (link)

బాహ్య లింకులుసవరించు