ప్రధాన మెనూను తెరువు

ఇండియన్ ప్రీమియర్ లీగ్ (సంక్షిప్తంగా IPL), ఇది భారత క్రికెట్ నియంత్రణ మండలి (BCCI) చే సృష్టించబడిన ఒక ట్వంటీ 20 క్రికెట్ పోటీ మరియు BCCI ఉపాధ్యక్షుడు లలిత్ మోడి IPL యొక్క ఛైర్మన్& కమిషనర్ గా ఉన్నారు. ఇండియన్ ప్రీమియర్ లీగ్ యొక్క మొదటి సీజన్ ఆటలు 2008 ఏప్రిల్ 18న ప్రారంభమయ్యాయి, మరియు 2008 జూన్ 1న రాజస్థాన్ రాయల్స్ చెన్నై సూపర్ కింగ్స్ పై చివరి ఆటలో DY పాటిల్ స్టేడియం, ముంబైలో గెలుపొందడంలో అంతమయ్యాయి.

ఇండియన్ ప్రీమియర్ లీగ్
250px
Logo of the Indian Premier League
CountriesIndia భారత దేశము
AdministratorBCCI
Formatట్వంటీ 20
First tournament2008
Last tournament2017
Tournament formatDouble round-robin and Knockout
Number of teams8
Current championమూస:Cr-IPL
Most successfulమూస:Cr-IPL and

మూస:Cr-IPL (1 title)
Qualificationఛాంపియన్స్ లీగ్ ట్వంటీ20
Most runsమూస:Cr-IPL/Flags ఆడమ్ గిల్‌క్రిస్ట్ (931) [1]
Most wicketsమూస:Cr-IPL/Flags R. P. Singh (38) [2]
Websitewww.iplt20.com
2017 ఇండియన్ ప్రీమియర్ లీగ్

IPL యొక్క రెండవ సీజన్ మరియు బహుళ-అంచెల 2009 భారత సాధారణ ఎన్నికలు ఒకే సమయంలో సంభవించాయి, భారత కేంద్ర ప్రభుత్వం భారత పారామిలిటరీ దళాలను రక్షణ కల్పించడం కొరకు మంజూరు చేయడానికి నిరాకరించింది, IPL మరియు ఎన్నికలు రెండిటికీ రక్షణ కల్పించాలంటే దళాలు మరీ తక్కువగా ఉంటాయని పేర్కొంది. దీని ఫలితంగా, BCCI సమాఖ్య యొక్క రెండవ సీజన్ కి భారతదేశానికి వెలుపల ఆతిధ్యం ఇవ్వాలని నిర్ణయించుకుంది.[3] 2009 మార్చి 24న, IPL యొక్క రెండవ సీజన్ దక్షిణ ఆఫ్రికాలో జరుగుతుందని BCCI అధికారికంగా ప్రకటించింది.భారతదేశం రెండవ సీజన్ కి ఆతిధ్యం ఇవ్వనప్పటికీ, ఆట యొక్క విధానం 2008 వలెనే ఏ విధమైన మార్పు లేకుండా జరిగింది.

IPL యొక్క మూడవ సీజన్ భారతదేశంలో 2010 మార్చి 12 నుండి 45 రోజుల పాటు కొనసాగనున్నాయి.[4] నాలుగు కేంద్రాలు, నాగపూర్, విశాఖపట్నం, అహ్మదాబాద్ మరియు ధర్మశాల, చేర్చబడ్డాయి[5].[6] ఇతర మార్పులలో ప్రసిద్ధ క్రీడాకారులను[7] తొలగించడం మరియు ఇండియన్ క్రికెట్ లీగ్తో కలసి ఉన్న క్రీడాకారులను పోటీలో పాల్గొనడానికి అనుమతించడం ఉన్నాయి.[8]

విషయ సూచిక

చరిత్రసవరించు

ప్రారంభ సీజన్సవరించు

 
M.A. చిదంబరం క్రికెట్ స్టేడియంలో కొనసాగుతున్న చెన్నై Vs కోల్కతా ఆట

ఈ పోటీ 2008 ఏప్రిల్ 18న బెంగుళూరులో ప్రారంభమై 46 రోజుల పాటు సాగి 59 ఆటలతో ముగిసింది, వీటిలో 58 ఆటలు సరిగ్గా జరగగా ఒకటి వర్షం కారణంగా ఆగిపోయింది. రౌండ్ రాబిన్ పద్ధతిలో ప్రతి జట్టూ ప్రతి ఇతర జట్టుతో ఒక ఆటను స్వంత ఊరిలోనూ ఒక ఆటను వేరొక చోట ఆడారు. చివరి వరకు నిలిచిన నాలుగు జట్లు సెమి-ఫైనల్స్ కి చేరాయి, ఫైనల్లోరాజస్థాన్ రాయల్స్ చెన్నై సూపర్ కింగ్స్ని ఓడించి ప్రారంభ IPL విజేతగా ఆవిర్భవించింది.

రెండవ సీజన్సవరించు

2009 సీజన్ భారతదేశ సాధారణ ఎన్నికలు ఒకే సమయంలో వచ్చాయి. క్రీడాకారుల భద్రతాపరమైన కారణాల వలన, వేదికదక్షిణాఫ్రికాకు తరలించబడింది. పోటీలు జరిగే పద్ధతి ప్రారంభంలో వలెనే ఉంచబడింది. చివరకు దక్కన్ చార్జర్స్ విజేతలుగా ఆవిర్భవించారు.

సంస్థలుసవరించు

కొనసాగుతున్న ప్రారంభ ఎనిమిది మందిసవరించు

ఎనిమిది సంస్థల కొరకు విజయవంతమైన వేలంపాట దారులను 2008 జనవరి 24న ప్రకటించారు.[9] వేలం పాట యొక్క మూలధర US $400 మిలియన్లు కాగా, వేలం పాట ద్వారా పొందిన మొత్తం US $723.59 మిలియన్లు.[10] అధికారికంగా ప్రకటించిన సంస్థల యజమానులు మరియు గెలుపొందిన వేలం పాటలు క్రింది విధంగా ఉన్నాయి.పెద్ద వ్యాపారవేత్తలు మరియు బాలీవుడ్ వాటాలు తీసుకున్నారు]</ref> అధికారికంగా ప్రకటించిన సంస్థల యజమానులు మరియు గెలుపొందిన వేలం పాటలు క్రింది విధంగా ఉన్నాయి.

సంస్థ యజమాని (లు) ధర (US డాలర్లలో)
మూస:Cr-IPL/Flags ముంబై ఇండియన్స్
ముకేష్ అంబానీ (రిలయన్స్ పరిశ్రమలు) $ 111.9m 
మూస:Cr-IPL/Flags రాయల్ ఛాలెంజర్స్ బెంగలూర్ విజయ్ మాల్య (UB సంస్థలు) $111.6m
మూస:Cr-IPL/Flags డెక్కన్  చార్జెర్స్
డెక్కన్ క్రానికల్ (వెంకట్ రామ్ రెడ్డి) $107.0m
మూస:Cr-IPL/Flags చెన్నై సూపర్ కింగ్స్ ఇండియా సిమెంట్స్ (N.శ్రీనివాసన్) $ 91.90 m
మూస:Cr-IPL/Flags ఢిల్లీ డేర్ డెవిల్స్ GMR హోల్డింగ్స్ (గ్రంధి మల్లికార్జున రావు) $84.0m
మూస:Cr-IPL/Flags కింగ్స్ XI పంజాబ్
నెస్ వాడియా (బొంబాయి డైయింగ్), ప్రీతి జింటా, మొహిత్ బర్మన్ (డాబర్) మరియు కరణ్ పాల్ (అపీజే సురెందేర గ్రూప్) $76.0m
మూస:Cr-IPL/Flags కోల్కతా నైట్ రైడర్స్
రెడ్ చిల్లీస్ ఎంటర్టైన్మెంట్ (షారుక్ ఖాన్, గౌరీ ఖాన్, జుహీ చావ్లా మరియు J మెహతా) $ 75.1 m
మూస:Cr-IPL/Flags రాజస్థాన్ రాయల్స్ ఎమర్జింగ్ మీడియా (లచ్లన్ ముర్దోక్, A.R ఝా మరియు సురేష్ చెల్లారం), శిల్పా షెట్టి, రాజ్ కుంద్రా $67.0

ఐపియల్ 4లో రెండు కొత్త టీములు వచ్చాయి. అవి 1) పుణే వారియర్స్ 2) కొచ్చి .......కావున ఐపియల్ 4లో 10 టీములు అయ్యాయి. 5వ ఐపియల్ లో ఒక టీము తప్పుకోగా 9 టీములు మిగిలాయి. తప్పుకున్న టీము కొచ్చి.ప్రస్తుత ఐపియల్ లో 9 ఆడుతున్నాయి. అవి 1) ముంబై ఇండియన్స్

2) చెన్నై సూపర్ కింగ్స్

3) ఢిల్లీ డేర్ డెవిల్స్

4) పంజాబ్ కింగ్స్ ఎలెవన్

5) రాజస్థాన్ రాయల్స్

6) కోల్ కత్తా నైట్ రైడర్స్

7) దక్కన్ చార్జర్స్

8) రాయల్ చాలెంజర్స్ బెంగలూరు

9) పుణే వారియర్స్

క్రీడాకారుడి ఒప్పందంసవరించు

క్రీడాకారుల మొదటి వేలంపాట 2008 ఫిబ్రవరి 20 న జరిగింది. IPL ఎంపిక చేసిన కొందరు ప్రసిద్ధ భారత క్రీడాకారులకి గుర్తింపు స్థాయిని ఉంచింది. ఈ క్రీడాకారులలో రాహుల్ ద్రావిడ్, సౌరవ్ గంగూలీ, సచిన్ టెండుల్కర్, యువరాజ్ సింగ్, మరియు వీరేంద్ర సెహ్వాగ్ ఉన్నారు. VVS లక్ష్మణ్ ప్రారంభంలో గుర్తింపు పొందిన ఆటగాడిగా ఉన్నప్పటికీ, తన జట్టు (డెక్కన్ చార్జర్స్) క్రీడాకారులను వేలం పాటలో ఎక్కువ మొత్తానికి పాడాలని తనకు తానుగా వైదొలిగారు.[11] రెండవ సీజన్ కొరకు కూడా వేలం పాటలు నిర్వహించబడ్డాయి, కానీ సంస్థలు సీజన్ కానపుడు స్వతంత్రంగా ఒప్పందాలు కుదుర్చుకోవడం ఒక ముసాయిదా-వంటి వ్యవస్థ ఏర్పాటుకు దారి తీసింది దీనిలో అట్టడుగు స్థానంలో ఉన్న జట్టుకు క్రీడాకారులతో ఒప్పందం కుదుర్చుకోవడానికి మొదటి అవకాశం ఇవ్వబడుతుంది.

టెలివిజన్ హక్కులు మరియు ప్రాయోజితాలుసవరించు

IPL పది సంవత్సరాల కాలంలో BCCIకి సుమారు US$1.6 బిలయన్ల ఆదాయాన్ని సమకూరుస్తుందని అంచనా. ఈ ఆదాయాలన్నీ ఒక చోట కేంద్రీకరించబడతాయి, దీనిలో 40% IPLకు చెందుతుంది, 54% సంస్థలకు మరియు 6% బహుమతి ద్రవ్యంగా ఉంటుంది. ఈ నిష్పత్తిలో ద్రవ్య పంపిణీ 2017 వరకు కొనసాగుతుంది, తరువాత IPL 50%, సంస్థలు 45% బహుమతి ద్రవ్యం వాటా 5%గా మారతాయి. IPL కింగ్ ఫిషర్ ఎయిర్లైన్స్తో అధికారిక అంపైర్ భాగస్వామిగా రూ. 106 కోట్లతో (1.06 బిలియన్) ఒప్పందం చేసుకుంది. ఈ ఒప్పందం వలన అందరు అంపైర్ల యూనిఫారం పై కింగ్ ఫిషర్ ఎయిర్ లైన్స్ గుర్తును మరియు థర్డ్ అంపైర్ నిర్ణయ సమయంలోని పెద్ద తెరలను చూడవచ్చు.[12]

టెలివిజన్ హక్కులుసవరించు

15 జనవరి 2008న భారతదేశం యొక్క సోనీ ఎంటర్టైన్మెంట్ టెలివిజన్ నెట్వర్క్ మరియు సింగపూర్-స్థావరమైన వరల్డ్ స్పోర్ట్ గ్రూప్ ల కూటమి, ఇండియన్ ప్రీమియర్ లీగ్ యొక్క ప్రపంచ వ్యాప్త ప్రసార హక్కులను దక్కించుకున్నారని ప్రకటించబడింది.[13] ఈ ఒప్పందం ఖరీదు పది సంవత్సరాల కాలవ్యవధికి US $1.026 బిలియన్ లు. ఒప్పందంలో భాగంగా, ఈ కూటమి BCCIకి US $918 మిలియన్లను టెలివిజన్ ప్రసార హక్కులకు మరియు US $108 మిలియన్లను ఆటల ప్రోత్సాహానికి చెల్లిస్తాయి.[14] ఈ ఒప్పందాన్ని IPL బొంబాయి హైకోర్ట్ లో సవాలు చేయగా, తీర్పు దానికి అనుకూలంగా వచ్చింది. న్యాయస్థానంలో ఓటమి పొందిన తరువాత, సోనీ ఎంటర్టైన్మెంట్ టెలివిజన్ BCCIతో కొత్త ఒప్పందాన్ని కుదుర్చుకుంది, దీనిలో సోనీ ఎంటర్టైన్మెంట్ టెలివిజన్ విభ్రాంతికరమైన రూ.8700 కోట్లు (87 బిలియన్) 10 సంవత్సరాల కాలానికి చెల్లిస్తుంది. ఇంత పెద్ద మొత్తం చెల్లించడానికి ఒక కారణం IPL దక్షిణ ఆఫ్రికాకు తరలించేందుకు అవసరమైన మొత్తాన్ని సమకూర్చడం, ఇది ఇంతకు ముందు జరిగిన IPL కంటే చాల ఎక్కువ. భారతదేశం యొక్క సాధారణ ఎన్నికలతో దాని పోటీలు ఒకే సమయంలో రావడంవలన భద్రతాపరమైన కారణాలతో ఆఫ్రికా దేశానికి తరలించినందు వలన భారతదేశానికి మరియు దక్షిణ అఫ్రికాకి మధ్య నిర్వహణ వ్యయంలో గల తేడాను ఇవ్వడానికి IPL అంగీకరించింది.

20% లాభాలు IPLకి చెందుతాయి, 8% బహుమతి ద్రవ్యం మరియు 72% సంస్థలకు పంపిణీ చేయబడుతుంది. 2012 వరకు ద్రవ్యం ఈ నిష్పత్తిలో పంపిణీ చేయబడుతుంది, దాని తరువాత IPL తన వాటాలను జాబితాలో చేర్చడానికి ప్రజలలోకి వెళుతుంది.[15]

Sony-WSG తన ప్రసార హక్కులను ప్రాంతాల వారీగా ఇతర సంస్థలకు తిరిగి-అమ్మివేసింది. క్రింద ప్రపంచవ్యాప్త ప్రసార హక్కుల సంగ్రహం ఇవ్వబడింది.

గెలుపొందిన వేలంపాటదారు ప్రాంతీయ ప్రసార హక్కులు ఒప్పందం యొక్క నిబంధనలు
సోనీ/వరల్డ్ స్పోర్ట్ గ్రూప్
ప్రపంచ హక్కులు, భారత దేశం 10 సంవత్సరాలు రూ.8700 కోట్లు (పునరుద్ధరించబడింది) [13]
ONE HD ఆస్ట్రేలియాలో HD మరియు SD టెలివిజన్లలో ప్రసారం. TEN నెట్వర్క్ యాజమాన్యం లోనిది. 5 సంవత్సరాలు 10-15 మిలియన్ల ఆస్ట్రేలియన్ డాలర్లు[16]
స్కై నెట్వర్క్ టెలివిజన్ న్యూ జిలాండ్ ప్రసార హక్కులు నిబంధనలు విడుదల చేయలేదు
అరబ్ డిజిటల్ డిస్ట్రిబ్యూషన్ మధ్య ప్రాచ్య ప్రసార హక్కులు ADD యొక్క ART ప్రైమ్ స్పోర్ట్ ఛానల్ కు. యునైటెడ్ అరబ్ ఎమిరేట్స్, బహ్రెయిన్, ఇరాన్, ఇరాక్, జోర్డాన్, కువైట్, లెబనాన్, ఒమన్, కతర్, పాలస్తీనా, సౌది అరబియా, సిరియా, టర్కీ, అల్జీరియా, మొరాకో, టునీషియా, ఈజిప్ట్, సుడాన్, లిబియా మరియు నైజీరియా లకు ప్రసారం చేస్తుంది. 10 సంవత్సరాలు, నిబంధనలు విడుదల చేయబడలేదు.[17]
విల్లో TV IPL కొరకు ఉత్తర అమెరికాలో టెలివిజన్, రేడియో, బ్రాడ్ బ్యాండ్ మరియు ఇంటర్నెట్ పంపిణీ హక్కులు 5 సంవత్సరాలు, నిబంధనలు విడుదల చేయబడలేదు.[18]
సూపర్ స్పోర్ట్
దక్షిణ ఆఫ్రికా మరియు నైజీరియా ప్రసార హక్కులు నిబంధనలు విడుదల చేయబడలేదు
GEO సూపర్
పాకిస్తాన్ ప్రసార హక్కులు నిబంధనలు విడుదల చేయబడలేదు
ఆసియన్ టెలివిజన్ నెట్వర్క్
కెనడా ప్రసార హక్కులు. ATN యొక్క CBN&ATN క్రికెట్ ప్లస్ చానల్స్ లో చందా పద్ధతిలో ప్రసారం చేయబడ్డాయి. XM రేడియో యొక్క ATN-ఆసియన్ రేడియోలో కూడా ప్రసారం చేయబడ్డాయి. 5 సంవత్సరాలు, నిబంధనలు విడుదల చేయబడలేదు.[19]

ప్రాయోజితాలుసవరించు

భారతదేశంలోని అతిపెద్ద సంపద అభివృద్ధి దారు DLF సమూహం ఐదు సంవత్సరాల కాలానికి పోటీ యొక్క పేరు ప్రాయోజితం చేయడం కొరకు US $50 మిలియన్లు చెల్లించింది.[2]

ప్రపంచ అభిమానంసవరించు

భారతదేశంలో, IPL సంవత్సరంలోని అత్యంత ప్రముఖ సంఘటనలలో ఒకటిగా మారింది[20]. ప్రపంచవ్యాప్తంగా, విభిన్నంగా స్వీకరించబడింది. పాకిస్తాన్లో అభిమానం "గొప్ప"గా ఉందని పాకిస్తానీ క్రిక్ఇన్ఫో సంపాదకుడు ఒస్మాన్ సమియుద్దిన్ వర్ణించారు, అది క్రికెట్ క్రమంగా చూడని వారిని కూడా ఆకర్షించింది మరియు కోల్కతా నైట్ రైడర్స్ యొక్క ప్రజాదరణ గొప్పగా ఉందని సూచించారు.[21] GEO సూపర్ ఈ ఆటలను ప్రసారం చేయడంతో పాటు ఇన్సైడ్ IPL అనే ప్రజాదరణ పొందిన కార్యక్రమాన్ని కూడా చేర్చింది. ఏదేమైనా, రెండవ భాగానికి స్పందన కొంచెం తక్కువగా ఉంది. ఇదే విధమైన అనుకూల స్పందన శ్రీ లంకలో కూడా కనిపించింది, క్రికెట్ నాయకుడు సనత్ జయసురియ ఉండటం వలన ముంబై ఇండియన్స్పై ఆసక్తి అధికంగా కనిపించింది. కేవలం ఒకే బంగ్లాదేశీ క్రీడాకారుడు ఉన్నప్పటికీ బంగ్లాదేశ్లో కూడా అనుకూల ప్రతిస్పందన కనిపించింది. నైట్ రైడర్స్ బాగా ప్రసిద్ధి చెందిన జట్టు. ఈ ఉపఖండ దేశాలకు వాటి ముఖ్య సమయాలలో ఈ ఆటలు ఉండటం కూడా ఉపకరించింది.

దక్షిణ ఆఫ్రికాలో IPLకు మధ్య రకమైన ప్రేక్షకులు ఉన్నారు, ఏదేమైనా, చాలామంది ఏ జట్టుతోనూ సంబంధం ఏర్పరుచుకోలేకపోయారు, కానీ ఎక్కువ మంది ప్రేక్షకులు షాన్ పోలోక్ ఉండటం వలన ముంబై ఇండియన్స్ని బలపరచారు.

IPL, ఇంగ్లాండ్ లోని ప్రీమియర్ లీగ్ ఫుట్ బాల్ పోటీల నుండి తప్పించుకోలేకపోయింది, అంతేకాక దేశం యొక్క పరిపాలక సంఘం ఏ ఆంగ్ల క్రీడాకారుడినీ పోటీలో పాల్గొనడానికి అనుమతించలేదు. ఆసియా జనాభాలో IPL చాలా ప్రజాదరణ పొందింది.

వెస్ట్ ఇండీస్ లో, IPL ఎంత ప్రజాదరణ పొందిందంటే, వనీసా బక్ష్ ప్రకారం, 'వెస్ట్ ఇండియన్ అభిమానుల కొన్ని వర్గాలలో' ఇది టెస్ట్ క్రికెట్ ను అధిగమిస్తుందనే భయం నెలకొంది. ఉచిత ప్రసారం అసంపూర్ణంగా ఉంది అంతగా ఉత్తేజ పరచనప్పటికీ, ఇది ప్రజాదరణ పొందింది.

ప్రధానంగా కాలమానంలో తేడాల వలన, IPL ఆస్ట్రేలియా మరియు న్యూజీలాండ్లో అంత ప్రజాదరణ పొందలేదు. ఏదేమైనా, IPL దాని ఉచిత ప్రసారానికి సాయంత్రం 8:30 నుండి అర్ధరాతి 12:30 వరకు ఆస్ట్రేలియన్ ఈస్ట్రన్ సమయాన్ని, రాత్రి 10:30 నుండి తెల్లవారుఝాము 2:30 వరకు న్యూ జీలాండ్ సమయాన్ని చందా TV కొరకు స్థిరంగా పొందగలిగింది.

24 మిలియన్ల మంది ప్రజలు ఊపిరి బిగపట్టినట్లున్న IPL 2008 ఫైనల్స్ యొక్క (రాజస్థాన్ రాయల్స్ v చెన్నై సూపర్ కింగ్స్) ప్రసారాలను తిలకించగా, 20 మిలియన్ల మంది ప్రజలకు పైన రాజస్థాన్ రాయల్స్ vs ఢిల్లీ డేర్ డెవిల్స్ ఆటను చూసారు, చెన్నై సూపర్ కింగ్స్ మరియు కింగ్స్ XI పంజాబ్ మధ్య జరిగిన రెండవ సెమి-ఫైనల్ 19 మిలియన్ల మందిని ఆకర్షించింది.[22]

నిబంధనలుసవరించు

క్రీడా పోటీల యొక్క అధికారిక నియమాలు ఇవి.

ఒక క్రీడాకారుని సంస్థలు ఐదు మార్గాల ద్వారా పొందవచ్చు. సాంవత్సరిక వేలంపాటలో, దేశీయ క్రీడాకారుని కొనడం ద్వారా, ఏ జట్టులోనూ లేని క్రీడాకారులతో వర్తకం మరియు కొనుగోలు మార్పిడుల ద్వారా ఒప్పందం చేసుకోవడం.[23][24] క్రీడాకారుని సమ్మతితో మాత్రమే అతని వర్తకం జరుగుతుంది. పాత ఒప్పంద ధరకీ మరియు కొత్త ఒప్పంద ధరకీ మధ్యగల తేడాను సంస్థ చెల్లించవలసి ఉంటుంది. పాత ఒప్పందం కంటే కొత్త ఒప్పందం ధర ఎక్కువగా ఉంటే ఆ తేడాను క్రీడాకారుడు మరియు అతనిని అమ్ముతున్న సంస్థ పంచుకుంటారు.[25]

జట్టు యొక్క కూర్పు నిబంధనలలో కొన్ని ఈ విధంగా ఉన్నాయి:

  • 16 మంది క్రీడాకారులతో కూడిన ఒక కనీస దళం ఒక శరీర ధర్మ నిపుణుడు మరియు ఒక శిక్షకుడు
  • దళంలో 8 మంది కంటే ఎక్కువ విదేశీ సభ్యులు మరియు ఆడుతున్న XIలో నలుగురి కంటే ఎక్కువ ఉండకూడదు. 2009 క్రీడలలో దళంలో 10 మంది విదేశీ సభ్యులను అనుమతించారు. ఆడుతున్న XI మందిలో 4గురు అనే నిబంధన యధాతధంగానే ఉంది.
  • కనిష్ఠంగా 8 మంది స్థానిక క్రీడాకారులను ప్రతి జట్టు చేర్చుకోవాలి.
  • BCCI అండర్-22 సమూహం నుండి ప్రతి జట్టు కనీసం ఇద్దరు క్రీడాకారులను తీసుకోవాలి.

"గుర్తింపు" స్థాయిని పొందిన క్రీడాకారులు: సచిన్ టెండుల్కర్, రాహుల్ ద్రావిడ్, సౌరవ్ గంగూలీ, యువరాజ్ సింగ్, మహేంద్ర సింగ్ ధోనీ మరియు వీరేందర్ సెహ్వాగ్. మొదటి క్రీడాకారుని వేలంలో సంస్థ చెల్లించగల మొత్తం US $5m. అండర్-22 క్రీడాకారుల సాంవత్సరిక సగటు జీతం US $20,000 ఇతరులకి ఇది US $50,000. గుర్తింపు పొందిన క్రీడాకారులకి వారి జట్టులో అత్యధిక మొత్తం పొందే క్రీడాకారుని కంటే 15% ఎక్కువ చెల్లించాలి.

అధికారిక వెబ్ సైట్సవరించు

IPL కెనడియన్ సంస్థ లైవ్ కరెంట్ మీడియా Inc.తో దాని పోర్టల్ ఏర్పాటు చేసి నిర్వహించుటకు ఒప్పందం కుదుర్చుకుంది మరియు రాబోయే 10 సంవత్సారాల కాలంలో $50 మిలియన్లకు హామీ ఇవ్వబడింది.[26] ఈ పోటీల యొక్క అధికారిక వెబ్ సైట్ www.iplt20.com.

గణాంకాలు మరియు రికార్డులుసవరించు

హ్యాట్రిక్ల యొక్క జాబితాసవరించు

నెం. కాలం తేది హాట్ ట్రిక్ తీసుకున్నది పరాజితులు జట్టు కొరకు వ్యతిరేకం జట్టు యొక్క హ్యాట్రిక్ మొత్తం
1. 2008 ఇండియన్ ప్రీమియర్ లీగ్
2008 మే 10 లక్ష్మీపతి బాలాజీ ఇర్ఫాన్ పఠాన్, పియూష్ చావ్లా, VRV సింగ్ చెన్నై సూపర్ కింగ్స్ కింగ్స్ XI పంజాబ్ 1.
2 2008 ఇండియన్ ప్రీమియర్ లీగ్
2008 మే 15 అమిత్ మిశ్రా ద్వారకా రవితేజ, RP సింగ్, ప్రగ్యాన్ ఓఝా ఢిల్లీ డేర్ డెవిల్స్ డెక్కన్ చార్జెర్స్ 1.
3 2008 ఇండియన్ ప్రీమియర్ లీగ్
2008 మే 18 మఖయ నటిని సౌరవ్ గంగూలీ, దేబబ్రత దాస్, డేవిడ్ హుస్సీ చెన్నై సూపర్ కింగ్స్ కోల్కతా నైట్ రైడర్స్ 2
4. 2008 ఇండియన్ ప్రీమియర్ లీగ్
2009 మే 1 యువరాజ్ సింగ్ రాబిన్ ఉతప్ప, మార్క్ బౌచర్, జాక్వెస్ కల్లిస్ కింగ్స్ XI పంజాబ్ రాయల్ చాలెంజర్స్ బెంగుళూరు 1.
5 2008 ఇండియన్ ప్రీమియర్ లీగ్
2009 మే 6 రోహిత్ శర్మ అభిషేక్ నాయర్, హర్భజన్ సింగ్, JP డుమినీ డెక్కన్ చార్జర్స్ ముంబై ఇండియన్స్ 1.
6. 2008 ఇండియన్ ప్రీమియర్ లీగ్
2009 మే 17 యువరాజ్ సింగ్ (2 వ హాట్ ట్రిక్) హెర్షెల్ గిబ్స్, ఆండ్రూ సైమొండ్స్, వేణుగోపాల్ రావు కింగ్స్ XI పంజాబ్ డెక్కన్ చార్జర్స్ 2

ప్రాంచైజీ సంపాదనలుసవరించు

24 మే 2009 తో ముగిసిన IPL రెండవ సీజన్ గతంలోని దాని కంటే భారీ లాభాలను ఆర్జించింది.ఈ సీజన్లో అన్ని సంస్థలూ లాభాలను పొందాయి.

ప్రాంచైజీ ఆదాయాలు వ్యయాలు లాభం/నష్టం (కోతల రూపాయలలో)
ముంబై ఇండియన్స్

ఎ* ప్రసార హక్కులు- 67.5
బి. జట్టు ప్రాయోజకులు- 24
సి. ఇతర ఆదాయం - 14
డి. బహుమతి ద్రవ్యం - 0.5
మొత్తం ఆదాయాలు (ఎ+బి+సి) - 106

ఎ* సంస్థ ఫీజు - 51.5
బి. జట్టు ఖర్చులు - 20
c.ఇతర ఖర్చులు - 27.5
మొత్తం ఖర్చులు(ఎ+బి+సి) -99
నికర ఆదాయం - 7
రాయల్ చాలెంజర్స్ బెంగుళూరు
ఎ* ప్రసార హక్కులు - 67.5
బి. జట్టు ప్రాయోజకులు - 24
సి. ఇతర ఆదాయం - 13.5
డి. బహుమతి ద్రవ్యం - 2.25
మొత్తం ఆదాయాలు (ఎ +బి+సి) - 107.25

ఎ* సంస్థ ఫీజు - 51.6
బి. జట్టు ఖర్చులు - 20
సి.ఇతర ఖర్చులు - 27.5
మొత్తం ఖర్చులు (ఎ+బి+సి) - 99.1
నికర ఆదాయం - 8.15
డెక్కన్ చార్జర్స్

ఎ* ప్రసార హక్కులు - 67.5
బి. జట్టు ప్రయోజకులు - 24
సి. ఇతర ఆదాయం - 13.5
డి. బహుమతి ద్రవ్యం - 4.5
మొత్తం ఆదాయాలు (ఎ+బి+సి) - 109.5

ఎ* సంస్థ ఫీజు - 49.2
బి. జట్టు ఖర్చులు - 20
సి.ఇతర ఖర్చులు - 25.5
మొత్తం ఖర్చులు (ఎ+బి+సి) - 94.7
నికర లాభం - 14.8
చెన్నై సూపర్ కింగ్స్
ఎ* ప్రసార హక్కులు - 67.5
బి. జట్టు ప్రాయోజకులు - 24
సి. ఇతర ఆదాయం - 18.5
డి.బహుమతి ద్రవ్యం - 1.2
మొత్తం ఆదాయాలు(ఎ+బి+సి) - 111.2

ఎ* సంస్థ ఫీజు - 41.9
బి. జట్టు ఖర్చులు - 20
సి.ఇతర ఖర్చులు- 27.5
మొత్తం ఖర్చులు(ఎ+బి+సి) - 89.4
నికర ఆదాయం - 21.8
ఢిల్లీ డేర్ డెవిల్స్
ఎ* ప్రసార హక్కులు - 67.5
బి. జట్టు ప్రాయోజకులు - 24
సి.ఇతర ఆదాయం - 14.7
డి.బహుమతి ద్రవ్యం- 1.2
మొత్తం ఆదాయాలు (ఎ+బి+సి) - 107.4

ఎ* సంస్థ ఫీజు - 38.6
బి. జట్టు ఖర్చులు - 20
c.ఇతర ఖర్చులు - 25.5
మొత్తం వ్యయాలు(ఎ+బి+సి) - 84.1
నికర ఆదాయం - 23.3
కింగ్స్ XI పంజాబ్

ఎ* ప్రసార హక్కులు - 67.5
బి. జట్టు ప్రాయోజకులు - 24
సి.ఇతర ఆదాయం - 14.3
డి.బహుమతి ద్రవ్యం- 0.8
మొత్తం ఆదాయాలు(ఎ+బి+సి) - 106.6

ఎ* సంస్థ ఫీజు- 35
బి. జట్టు ఖర్చులు - 20
సి.ఇతర ఖర్చులు - 25.5
మొత్తం ఖర్చులు(ఎ+బి+సి) - 80.5
నికర ఆదాయం - 26.1
కోల్కతా నైట్ రైడర్స్

ఎ* ప్రసార హక్కులు - 67.5
బి. జట్టు ప్రాయోజకులు - 24
సి. ఇతర ఆదాయం - 18.9
డి.బహుమతి ద్రవ్యం - 0.4
మొత్తం ఆదాయాలు(ఎ+బి+సి) - 110.8

ఎ* సంస్థ ఫీజు - 34.5
బి. జట్టు ఖర్చులు - 20
సి.ఇతర ఖర్చులు - 30.5
మొత్తం ఖర్చులు(ఎ+బి+సి) - 85
నికర ఆదాయం- 25.8
రాజస్థాన్ రాయల్స్
ఎ* ప్రసార హక్కులు- 67.5
బి. జట్టు ప్రాయోజకులు - 24
సి. ఇతర ఆదాయం- 14.2
డి.బహుమతి ద్రవ్యం - 0.7
మొత్తం ఆదాయాలు (ఎ+బి+సి) - 106.4

ఎ* సంస్థ ఫీజు - 30.8
బి. జట్టు ఖర్చులు - 20
సి.ఇతర ఖర్చులు - 20.5
మొత్తం ఖర్చులు(ఎ+బి+సి) - 71.3
నికర ఆదాయం - 35.1
  • అన్ని అంకెలూ కోట్ల రూపాయలో చూపబడ్డాయి (ఒక కోటి=10 మిలియన్లు)
  • ఇతర ఆదాయాలలో ప్రవేశ రుసుము, స్టేడియం లోపల ప్రకటనలు, వస్తువుల అమ్మకాలు మరియు మాధ్యమాలతో ఒప్పందాలు ఉన్నాయి.
  • ఇతర ఖర్చులలో స్టేడియం కొరకు చెల్లింపులు, ప్రయాణం, వసతి ఖర్చు మరియు జట్టు ప్రోత్సాహానికి చేయు ఖర్చులు ఉన్నాయి.

ఆధారం: IIFL పరిశోధన

వివాదాలుసవరించు

IPL కారణంగా BCCI ప్రపంచ వ్యాప్తంగా అనేక క్రికెట్ బోర్డ్ లతో వివాదాలలో చిక్కుకుంది. ఈ జగడానికి కారణం ఒప్పందం చేసుకున్న క్రీడాకారులు వారి దేశంకోసం అంతర్జాతీయ పోటీలలో పాల్గొనేందుకు ఎప్పుడూ అందుబాటులో ఉండవలసి ఉంటుంది, ఒకవేళ అది IPL సీజన్లో ఉన్నప్పటికీ. దీనిని పరిష్కరించడానికి, BCCI, ICC సంస్థని ప్రత్యేకించి IPL సీజన్ కొరకు ఇంటర్నేషనల్ ఫ్యూచర్ టూర్స్ ప్రోగ్రాం కాల వ్యవధి కొరకు అభ్యర్థించింది. ICC యొక్క తరువాత సమావేశంలో ఈ అభ్యర్ధన మన్నించబడలేదు.[27]

ఇంగ్లాండ్ మరియు వేల్స్ క్రికెట్ బోర్డ్ తో విభేదాలుసవరించు

ప్రారంభ IPL సీజన్ కౌంటీ చాంపియన్షిప్ సీజన్ ఇంగ్లాండ్లో న్యూజిలాండ్ యొక్క పర్యటన ఉన్న సమయంలోనే జరిగింది, ECB మరియు కౌంటీ క్రికెట్ క్లబ్ BCCIతో క్రీడాకారుల విషయంలో అభ్యంతరాలు వ్యక్తం చేసాయి. ECB, IPLలో పాల్గొనే క్రీడాకారులకు అవసరమైన నిరభ్యంతర పత్రం జారీచేయనని ఖండితంగా తేల్చి చెప్పింది. కౌంటీ క్లబ్ అధ్యక్షుడు కూడా తమతో ఒప్పందం చేసుకున్న క్రీడాకారులు దేశం కొరకు వారి బాధ్యతకు కట్టుబడి ఉండవలసినదేనని పేర్కొన్నారు. దీని పర్యవసానంగా, IPL 2008 సీజన్ లో ఒప్పందం చేసుకున్న ఒకే ఒక ఆంగ్ల క్రీడాకారుడు దిమిత్రి మాసకరెన్హాస్.[28]

IPLలో క్రీడాకారుల చేరికపై ECB యొక్క ఆందోళన ఫలితంగా, వారి స్వంత ట్వంటీ 20 పోటీని IPL పద్ధతిలోనే నిర్వహించాలనే ఒక హేతుబద్ధమైన ప్రతిస్పందన ప్రతిపాదించింది. ఈ క్రీడా సంఘానికి — ఇంగ్లీష్ ప్రీమియర్ లీగ్ అని పేరు పెట్టబడింది—దీనిలో 21 జట్లు ఏడు జట్లతో కూడిన మూడు సమూహాలుగా ఉంటాయి మరియు ఇది వేసవి కాలం చివరిలో నిర్వహించబడుతుంది.[29] ECB ప్రతిపాదిత క్రీడాసంఘ ఏర్పాటుకు టెక్సాస్ బిలియనీర్ అలెన్ స్టాన్ఫోర్డ్ సహాయాన్ని పొందింది.[30] వెస్ట్ ఇండీస్లో రెండు సార్లు విజయవంతంగా నిర్వహించబడిన స్టాన్ఫోర్డ్ 20/20 స్టాన్ఫోర్డ్ ఆలోచనే. 2009 ఫిబ్రవరి 17న, స్టాన్ఫోర్డ్ మోసం యొక్క విచారణ వార్తలు బహిర్గతమైన తరువాత, ECB మరియు WICB స్టాన్ఫోర్డ్ తో ప్రాయోజిత చర్చల నుండి ఉపసంహరించుకున్నారు.[31][32] ఫిబ్రవరి 20న ECB స్టాన్ఫోర్డ్ తో సంబంధాలను రద్దు చేసుకుంటున్నట్లు మరియు అన్ని ఒప్పందాలను రద్దు చేసుకున్నట్లు ప్రకటించింది.[33]

క్రికెట్ ఆస్ట్రేలియాతో విభేదాలుసవరించు

BCCIకి క్రికెట్ ఆస్ట్రేలియా (CA) తో వెస్ట్ ఇండీస్ లో ఆస్ట్రేలియా యొక్క పర్యటన సందర్భంగా ఆటగాళ్ళ లభ్యత గురించి మరియు వారి ప్రాయోజకుల ప్రపంచ రక్షణ గురించి CA యొక్క కోరిక వలన విభేదాలు పొడసూపాయి. IPL (మరియు వారి జట్ల) ప్రాయోజకులు తమ ప్రాయోజకులతో ప్రత్యక్షంగా పోటీపడటం వలన అప్పటికే అమలవుతున్న కార్యక్రమాలకు హాని కలుగుతుందని CA భయపడింది. చివరకు ఇది పరిష్కరించబడింది[34] మరియు ఆస్ట్రేలియన్ క్రీడాకారులు వెస్ట్ ఇండీస్ పర్యటనకు పూర్తి స్థాయిలో లభ్యమవుతారని అంగీకరించబడింది.

పాకిస్తాన్ క్రికెట్ బోర్డుతో విభేదాలుసవరించు

ఒప్పందం యొక్క పునరుద్ధరణను పొందని అనేక మంది పాకిస్తాన్ క్రికెట్ జట్టు క్రీడాకారులు (లేదా కొత్త ఒప్పందాలను నిరాకరించాలని భావించినవారు) దీనికి వ్యతిరేక ఇండియన్ క్రికెట్ లీగ్ (ICL) లో చేరాలని నిర్ణయించుకున్నారు. వారిలో ఇద్దరు క్రీడాకారులు—నవెద్-ఉల్-హసన్ ముష్తాక్ అహ్మద్ ఇంగ్లీష్ కౌంటీలతో కూడా ఒప్పందాలు కలిగి ఉన్నారు. ఈ క్రీడాకారులు PCBతో ఏవిధమైన ఒప్పందంలోను కొనసాగనందువలన వారికి నిరభ్యంతర పత్రం జారీచేయడానికి ఏ విధమైన అభ్యంతరం లేదని భావించిన PCB, క్రీడాకారులకు వారి కౌంటీ జట్లతో ఆడటానికి నిరభ్యంతర పత్రాన్ని ఇవ్వడానికి అంగీకరించింది ICLలో చేరిన క్రీడాకారుల పట్ల తీసుకున్న కటిన నిర్ణయం వలన BCCIతో దానికి సరిపడలేదు. 2008 ముంబై దాడుల అనంతరం, IPL కొరకు వారి క్రీడాకారులు భారతదేశానికి ప్రయాణమవడం సురక్షితం కాదని పాకిస్తాన్ ప్రభుత్వం భావించింది, అయితే IPL దక్షిణ ఆఫ్రికాకు మారినపుడు, పాకిస్తానీ క్రీడాకారులు IPL నిర్వాహకులను మరియు లలిత్ మోడిని వారిని ఆడటానికి అనుమతించ వలసిందిగా అభ్యర్థించారు కానీ జట్లు అప్పటికే నిర్ణయింపబడటంతో పాకిస్తానీ క్రీడాకారులకి స్థానం లేదని వారు కారణం చూపారు.

ఇతర బోర్డ్ లతో విభేదాలుసవరించు

చిన్న బోర్డ్ లు అయిన WICB మరియు NZCB, IPL వారి ఆటగాళ్ళ అభివృద్ధి మరియు అప్పటికే సున్నితంగా ఉన్న ఆర్థిక పరిస్థితిపై ప్రభావాన్ని చూపగలదని వ్యాకులతను వ్యక్తం చేసాయి. క్రికెట్ ఆడే చిన్న దేశాలు వారి క్రీడాకారులకు ఎక్కువ మొత్తం ముట్టచెప్పనందు వలన IPLలో చేరడానికి వారు ఎక్కువ ఉత్సాహాన్ని చూపారు.

మాధ్యమ నియంత్రణలుసవరించు

ఉత్తర అమెరికాలోని క్రీడాసంఘాలు మీడియా కవరేజిలో పాటించిన విధానాన్నే అనుసరించాలనే ఉద్దేశంతో IPL ప్రారంభంలో ప్రీమియర్ లీగ్ పోటీలను ప్రసారం చేస్తున్న మాధ్యమాలకు కచ్చితమైన మార్గదర్శకాలను జారీ చేసింది. ముఖ్యమైన మార్గదర్శకాలలో లైవ్ కరెంటు మీడియా Inc (ఆ విధమైన చిత్రాలకు హక్కు పొందినది) యాజమాన్యంలోని క్రికెట్.కామ్ నుండి ఖరీదు చేసిన చిత్రాలను మాత్రమే వాడటం మరియు క్రికెట్ మైదానాల నుండి ప్రత్యక్ష ప్రసారాన్ని నిషేధించడం ఉన్నాయి. మాధ్యమ సంస్థలు కూడా IPL పోటీల సమయంలో తీసిన చిత్రాలను అధికారిక వెబ్సైట్ లో అప్ లోడ్ చేయడానికి అంగీకరించారు. ప్రపంచవ్యాప్తంగా ప్రచురణ మాధ్యమ సంస్థలు ఇది అంగీకార యోగ్యం కాదని భావించాయి. బహిష్కరిస్తామనే బెదిరింపుల వలన, IPL అనేక నిబంధనలను సడలించింది.[35] 2008 ఏప్రిల్ 15న IPL ప్రచురణ మాధ్యమానికి మరియు సంస్థలకు సవరించిన మార్గదర్శకాలతో భారీ మినహాయింపులను జారీ చేసింది దీనిని ఇండియన్ న్యూస్ పేపర్ సొసైటీ అంగీకరించింది.[36]

సవరించిన మార్గదర్శకాలతో కూడా, ప్రత్యేకమైన క్రికెట్ వెబ్సైట్ లైన క్రిక్ ఇన్ఫో మరియు క్రికెట్ 365 పై మైదానం నుండి ప్రత్యక్ష ప్రసారం మరియు వార్తా సంస్థల నుండి ఆటల చిత్రాలను కొనడం గురించి నిషేధం కొనసాగింది. దీని ఫలితంగా, 18 ఏప్రిల్ న అనేక పెద్ద అంతర్జాతీయ సంస్థలైన రాయిటర్స్ మరియు AFP IPLకు కవరేజ్ ఇవ్వరాదనే తమ నిర్ణయాన్ని ప్రకటించాయి.[37]

క్రికెట్ క్లబ్ అఫ్ ఇండియాతో విభేదాలుసవరించు

IPL నియమాల ప్రకారం, ఇంతకు ముందు జరిగిన పోటీలలో విజేత ఫైనల్స్ యొక్క వేదికను నిర్ణయిస్తుంది.[38] 2009లో, అప్పటి విజేతలు, రాజస్థాన్ రాయల్స్ ముంబై లోని బ్రబౌర్న్ స్టేడియంను ఎంపిక చేసారు.[38] అయితే, పెవిలియన్ వాడకానికి సంబంధించిన వివాదం వలన IPL పోటీలు అక్కడ జరగలేదు. స్టేడియం యజమానులైన క్రికెట్ క్లబ్ అఫ్ ఇండియా సభ్యులు ఆట జరిగే రోజులలో పెవిలియన్ పై పూర్తి హక్కులను కలిగి ఉంటారు, అయితే IPLకు ప్రాయోజకుల కొరకు పెవిలియన్ అవసరం.[39] సభ్యలకు స్టాండ్లలో ఉచిత సీట్లను ఇవ్వడానికి ప్రతిపాదించినప్పటికీ, సభ్యులను పెవిలియన్ నుండి తరలించలేమని పేర్కొంటూ, క్లబ్ ప్రతిపాదనను తిరస్కరించింది.[38][40][41]

సూచనలుసవరించు

  1. Cricinfo Records - Indian Premier League - Most runs
  2. Cricinfo Records - Indian Premier League - Most wickets
  3. IPL భారతదేశం వెలుపల నిర్వహించబడుతుంది: BCCI
  4. "IPL reveals 2010 schedule changes". BBC sports. 2009-08-11. Retrieved 2009-08-11. Cite news requires |newspaper= (help)
  5. "IPL III to kick off in Hyderabad, new venues unveiled". ఇండియన్ ఎక్స్‌ప్రెస్. 2009-08-11. Retrieved 2009-08-11. Cite news requires |newspaper= (help)
  6. "IPL to expand in 2010". Sky Sports. 2009-08-11. Retrieved 2009-08-11. Cite news requires |newspaper= (help)
  7. "IPL bids goodbye to 'icon' players". ది టైమ్స్ ఆఫ్ ఇండియా. 2009-08-11. Retrieved 2009-08-11. Cite news requires |newspaper= (help)
  8. "Former ICL players to play in IPL-III". Zee News. 2009-08-11. Retrieved 2009-08-11. Cite news requires |newspaper= (help)
  9. ప్రక్ష్యాత IPL విజేతలు ప్రకటించబడ్డారు- న్యూస్ - న్యూస్ - ఇండియాటైమ్స్ క్రికెట్
  10. క్రిక్ఇన్ఫో - IPLలో పెద్ద వ్యాపారవేత్తలు మరియు బాలీవుడ్ వాటాలు తీసుకున్నారు
  11. "IPL players' auction to be held on 20 February". Cricinfo. Cite web requires |website= (help)
  12. "Kingfisher Airlines named IPL's umpire partner". The Economic Times. 20 March 2008. Retrieved 2009-05-08. Cite news requires |newspaper= (help)
  13. 13.0 13.1 "Sony and World Sports Group bag IPL television rights". Cricinfo. 2008-01-14. Retrieved 2008-04-12. Cite news requires |newspaper= (help)
  14. "Billion dollar rights deal for IPL". The Australian. 2008-01-15. Retrieved 2008-04-12. Cite news requires |newspaper= (help)
  15. IndranilBasu (2008-01-27). "Does the IPL model make sense?". The Times of India. Retrieved 2008-03-21. Cite news requires |newspaper= (help)
  16. "Cricinfo - Australia to get live coverage of IPL". 2008-02-02. Retrieved 2008-04-12. Cite news requires |newspaper= (help)
  17. [1]
  18. IPL: విల్లో TV అమెరికా TV హక్కులను పొందింది: క్రికెట్ నెక్స్ట్
  19. "THEY GAVE YOU NHL & NFL Now ATN Gives You IPL" (PDF) (Press release). Asian Television Network International Limited. 2008-04-15. Retrieved 2008-04-28.
  20. "All about the Indian Premier League (IPL)". ఎన్డీటీవీ. 2009-02-05. Retrieved 2009-08-13. Cite web requires |website= (help)
  21. క్రిక్ఇన్ఫో , "థ్రిల్స్, స్పిల్ల్స్, యాన్స్"
  22. http://www.india-server.com/news/about-24-million-watched-ipl-final-1605.html
  23. అందరి కళ్ళూ వేలంపాటపై ఉండటంతో నిదానంగా సాగిన వర్తకం, క్రీదాకారులను పొందడానికి IPL నియమాలను గురించి సంక్షిప్త చర్చ.
  24. IPL స్థానమార్పిడులను గురించి మార్గదర్శకాలను జారీచేసింది, IPL క్రీడా కారుల కొనుగోలు స్థాన మార్ప్దుల గురించి చర్చించింది.
  25. http://content-usa.cricinfo.com/india/content/story/374805.html, IPL rules when trading players.
  26. "Live Current Media Inc. and DLF Indian Premier League To Launch IPLT20.com as Official IPL Online Destination". livecurrent.com. 18 April 2008.
  27. "ICC approval for IPL, no backing for ICL". IndiaTimes Cricket/PTI. Cite web requires |website= (help)
  28. "Dimitri Mascarenhas signs for Indian Premier League". Mirror.co.uk. Cite web requires |website= (help)
  29. "Lord's and The Oval may host IPL exhibition games". Cricinfo. 2008-03-29. Retrieved 2008-04-12. Cite news requires |newspaper= (help)
  30. BBC స్పోర్ట్ | క్రికెట్ | ఇంగ్లాండ్ | ECB సెట్ టు ఆక్సెప్ట్ బిగ్-మనీ మాచ్
  31. "US tycoon charged over $8bn fraud". BBC News. February 17, 2009.
  32. "Cricket: ECB suspend talks with Stanford over fraud accusation". AFP. February 17, 2009. మూలం నుండి May 16, 2013 న ఆర్కైవు చేసారు.
  33. ఇంగ్లాండ్ అండ్ వేల్స్ క్రికెట్ బోర్డ్ అలెన్ స్టాన్ఫోర్డ్, అసోసియేటెడ్ ప్రెస్, ఫిబ్రవరి 20, 2009
  34. "Cricket Australia under thumb". Fox Sports. 2008-02-10. Retrieved 2008-04-12. Cite news requires |newspaper= (help)
  35. "Modi climbs down on IPL media guidelines issue". హిందూ పత్రిక. 2008-04-13. Retrieved 2008-05-26. Cite news requires |newspaper= (help)
  36. "IPL sorts out issues with media". ది టైమ్స్ ఆఫ్ ఇండియా. 2008-04-15. Retrieved 2008-05-26. Cite news requires |newspaper= (help)
  37. "World news agencies to shun IPL due to curbs". 2008-04-18. మూలం నుండి 2008-04-30 న ఆర్కైవు చేసారు. Text "publisher AFP" ignored (help); Cite news requires |newspaper= (help)
  38. 38.0 38.1 38.2 "Jaipur could lose its IPL matches". Cricinfo. 2009-02-16. Retrieved 2009-03-05. Cite news requires |newspaper= (help)
  39. "Where should Mumbai Indians hold its IPL Matches?". Cricket 360. 2009-02-26. Retrieved 2009-03-05. Cite news requires |newspaper= (help)
  40. "CCI members oppose restricted access proposal". ది టైమ్స్ ఆఫ్ ఇండియా. 2009-02-15. Retrieved 2009-03-05. Cite news requires |newspaper= (help)
  41. "ATN gains Canadian broadcast rights of IPL". rsp. Cite news requires |newspaper= (help)

వెలుపటి వలయముసవరించు